Nguyệt San phát hành định kỳ vào mỗi đầu tháng
Nguyệt San Giao Mùa
Merrifield, Virginia
22116
USA
Số 281
Ngày 1 tháng 2 năm 2026
 |
| Home | Những Số Cũ | Thư Ngỏ | Liên Lạc | ||
| Chủ Nhiệm kiêm Chủ Bút: | Ðinh Trường Như (TK Trung Kỳ) |
| Ban Biên Tập: | Mạc Phương Ðình, Phan Thái Yên |
| Chung Thủy, Nguyễn Thị Thanh Dương | |
| & TK Trung Kỳ | |
| Kỹ Thuật: | Đồng Mỹ |
Mọi bài vở đóng góp xin gửi về GiaoMua2025@gmail.com
Copyright
2002 by Giao Muà e-magazine and respective authors
++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
Bài vở trên Giao Muà là do các tác giả gửi đăng và Giao Muà không chịu trách nhiệm về nội dung. Muốn xin trích đăng lại, xin liên lạc với GiaoMua2025@gmail.com.
I . Thơ _______________________________________________________________________
| 1. | TÓC ĐUÔI NGỰA | Nguyễn Thị Thanh Dương |
| 2. | Chiều Cuối Năm | Hàn Thiên Lương |
| 3. | Trôi Theo Dòng Nước | Bạch Liên |
| 4. | Bây Giờ Nhìn Lại Phía Sau | Lê Miên Khương |
| 5. | Tạm Dung | Chương Hà | 6. | Tình Mù Sương | Chương Hà | 7. | TÔI LẠI THỞ DÀI NGÓ XA XĂM | ĐẶNG XUÂN XUYẾN |
II . Văn _______________________________________________________________________
| 1. | NHÀ CON MỘT | Nguyễn Thị Thanh Dương |
| 2. | Ký sự: Tam Cốc-Bích Động | Thanh Hà |
| 3. | Cô gái mang trái tim của người yêu (Phần X) | Phan Thái Yên |
| 4. | CHUYỆN MÙA ĐÔNG XỨ LẠNH | KIM LOAN |
| 5. | Xanh Đồng | Bạch Liên |
| 6. | BÍNH NGỌ ƠI! | KIM LOAN |
| 7. | Nhớ Mùa Xuân Xưa | Thanh Hà |
| 8. | NIỀM VUI ĐẦU NĂM | KIM LOAN |
| 9. | Đêm Tưởng Niệm Ca Sĩ Lệ Thu & Giới Thiệu Tác Phẩm THỜI GIAN của Vân Hà | Nguyễn Diệu Anh Trinh |
| 10. | NHỮNG NĂM BÍNH NGỌ ĐẶC BIỆT TRONG LỊCH SỬ VIỆT NAM | VŨ THỊ HƯƠNG MAI |
III . Tin Tức /Trả Lời Bạn Ðọc__________________________________________________
| 1. Tin Tức/Trả Lời Bạn Ðọc _______ Ban Biên Tập |
I . Thơ __________________________________________________
II . Văn___________________________________________________________
Nguyễn Thị Thanh Dương
Tôi nằm chèo queo trên giường bệnh vừa buồn chán vừa tủi thân, ngay lúc này tôi cần gì cũng chẳng có ai đỡ đần, gọi y tá không phải tức khắc họ có mặt ngay, mà cứ động một chút lại gọi cũng phiền, y tá bận chăm sóc nhiều bệnh nhân, hết phòng này đến phòng kia chứ có phải một mình tôi đâu.
Tôi nghĩ đến Ngọc Ngà người yêu của Đan con trai tôi, Đan đã hai lần vào cuối tuần đưa bạn gái đến bệnh viện thăm mẹ, cô gái hiền dịu có ăn học và công việc làm tốt đã chiếm cảm tình của tôi. Hai đứa yêu nhau từ lúc nào mà tới bây giờ Đan mới cho tôi biết. Tôi bỗng ao ước giá Ngọc Ngà là con dâu thì gia đình tôi có thêm người, tôi không phải cô đơn như lúc này.
Trưa nay một người bạn đã vào thăm tôi, chị Hảo chuyện trò khá lâu an ủi tôi phần nào. Năm ngoái chị Hảo cũng vào nằm bệnh viện này vì mổ ruột thừa, chị nằm mấy ngày mà chồng con rộn rịp ra vào thăm nom, ba đứa con thay phiên nhau ngủ lại để chăm mẹ. Còn tôi nhà con một, chồng tôi đã qua đời hai năm nay, chuyện lớn chuyện nhỏ gì cũng là Đan, con tôi làm sao lo cho xuể.
Mỗi chiều đi làm về Đan hối hả chạy thẳng đến bệnh viện thăm tôi cho kịp giờ thăm rồi mới về nhà nấu cơm. Chiều qua tan làm, Đan căng thẳng mệt mỏi vì việc sở, vì kẹt đường trên highway nên không còn sức vào thăm mẹ, về nhà nghỉ ngơi rồi ngủ thiếp đi. Thương con tôi tự trách mình vô ý té ngã gãy chân phải vào bệnh viện thành kẻ vô tích sự làm phiền làm khổ lây cho con. Tôi nằm bệnh viện hai tuần Đan đã sa sút hẳn ra.
Trưa nay tâm sự với người bạn gần là chị Hảo rồi, lát nữa tôi sẽ bấm cell phone cho chị Tuyết người bạn ở xa để tâm sự tiếp cho vơi nỗi buồn.
Ngày xưa tôi luôn tự hào mình đã nghĩ đúng làm đúng khi chủ trương chỉ đẻ một đứa con. Cha mẹ sẽ có thể chăm sóc dạy dỗ con đầy đủ cả tinh thần lẫn vật chất, nhà nghèo một con cũng đỡ vất vả hơn nhà nghèo đông con, nhà giàu một con càng sung sướng cho nó hơn, bao nhiêu tài sản của cha mẹ nó hưởng trọn.
Chị Tuyết là bạn thân cùng xóm với tôi thì ngược lại thích đẻ nhiều con cho vui cửa vui nhà và sau này tha hồ nương tựa con cái. Tuyết cẩn thận…trừ hao, con có đứa ngoan đứa hư, đứa này không hợp mình thì còn đứa kia, đứa nào chẳng may mất sớm thì vẫn còn những đứa khác.
Tôi biết thế và cũng đã từng thấy bác Hưng trong xóm có 2 con, một đứa đi tắm sông chết đuối ở tuổi vị thành niên, thằng còn lại vợ chồng bác cưng quý như vàng ngọc, cho nó ăn học mong mai sau thành ông này ông nọ nhưng nó hư hỏng ăn chơi xì ke ma túy và chết vì ma túy. Tôi tin đó là phần số mỗi gia đình, nhà hai con, nhiều con hay chỉ một con cũng có may rủi, khổ đau và hạnh phúc. Thiếu gì nhà con một mà thành con đàn cháu đống vinh hoa phú quý.
Tuyết vẫn là đề tài cho tôi phê phán mỗi khi thấy bạn vất vả nuôi con.
Sau 1975 chồng đi tù “cải tạo” về, vợ chồng chị Tuyết lếch thếch với đàn con 5 đứa đi Long Khánh làm kinh tế mới. Hôm tiễn Tuyết tôi vừa tội nghiệp vừa mỉa mai trách bạn:
- Giá ngày ấy mày nghe lời tao đẻ một con thì vẫn ở thành phố cầm cự được. Thôi, hai vợ chồng cố cuốc đất trồng khoai nuôi đàn con nhé.
Còn tôi, cũng chồng đi “tù cải tạo” về, vợ chồng tôi bươn chải đủ sống nuôi con chẳng phải bán nhà đi kinh tế mới với đàn con nheo nhóc như Tuyết.
Vài năm sau vợ chồng Tuyết lên thành phố làm giấy tờ đi xuất cảnh diện HO tôi gặp lại toàn bộ gia đình họ. Hai vợ chồng vẻ khắc khổ lam lũ với 5 đứa con và đứa nhỏ nhất còn bế trên tay, vậy là về vùng kinh tế mới vợ chồng Tuyết vẫn …chưa chừa, đẻ thêm đứa nữa tổng số là 6 đứa con, chúng vừa quê mùa vừa nhút nhát lại làm tôi mủi lòng tội nghiệp lần nữa.
Gia đình tôi sang Mỹ diện HO sống tại bang Kansas cùng với thân nhân, cuộc sống hai vợ chồng với 1 đứa con bao giờ cũng nhẹ gánh lo và thanh thản, Con trai tôi ngoan ngoãn học giỏi tốt nghiệp kỹ sư làm hãng Boeing vợ chồng tôi thật vui mừng mãn nguyện.
Tôi từng khuyên Đan sau này lập gia đình đẻ một con thôi, sẽ có thì giờ và tiền bạc chăm lo cho con nên người.
Gia đình Tuyết ở Ohio theo người bảo trợ. Thỉnh thoảng chúng tôi liên lạc nhau qua điện thoại, thư từ.
Ngày nay nhìn cảnh gia đình Tuyết tôi…phát thèm. Vợ chồng Tuyết có một đàn con, đâu vào đấy cả.
Vợ chồng thằng con trai lớn không được đi Mỹ cùng cha mẹ, nay làm ăn thành đạt nhờ cha mẹ gởi tiền về giúp vốn, làm chủ một tiệm sửa xe và bán xe gắn máy ở Long Khánh. Ở Mỹ 3 đứa con học hành xong và đi làm, còn 2 cô con gái lớn đều khá giả nhờ nghề nail, một đứa làm nail ở Texas, một đứa chủ tiệm nail ở Florida.
Thỉnh thoảng vợ chồng Tuyết về Việt Nam chơi và thăm con trai lớn, nàng hãnh diện sung sướng không ngờ có ngày thằng con mình nghèo khổ từ trong ruộng rẫy Long Khánh tiến ra mặt phố làm ông chủ tiệm bán buôn lớn. Con dâu biết điều, biết công ơn cha mẹ chồng, khi cha mẹ từ Mỹ về, Tuyết thích gì, thèm ăn gì con dâu đều chiều chuộng hết lòng hết dạ..
Ở Mỹ vợ chồng Tuyết khi thì đi thăm con trai khi đi thăm con gái, mỗi nơi chốn con sinh sống là mỗi chuyến du lịch thân thương. Tới mùa cây trái con gái ở Florida gởi thùng nọ thùng kia trái cây vườn nhà nhãn, mãng cầu tươi ngon biếu cha mẹ.
Hiện nay vợ chồng Tuyết ở chung với thằng út kỹ sư còn độc thân. Tôi đã nhận ra ngày xưa Tuyết suy nghĩ đơn giản và thực tế khi đẻ nhiều con thế mà hay và chí lý ít ra cho chính gia đình Tuyết. Thuở con tôi lên ba lên bốn bé Đan đã từng vòi vĩnh:
- Mẹ đẻ em bé đi, con muốn có em để chơi với nó.
Tôi chỉ đống đồ chơi và khoe:
- Mẹ mua cho con cả đống đồ chơi xịn nè. Mai mốt mẹ mua thêm nữa.
Con lắc đầu phụng phịu:
- Đồ chơi không biết nghe và không biết nói. Con muốn nói chuyện với em cơ.
Tôi phải đe dọa :
- Có em, nó sẽ giành đồ chơi, giành đồ ăn của con, nó sẽ cãi nhau với con, nó sẽ đánh nhau với con…
Bây giờ nghĩ lại thằng con tôi mới đáng tội nghiệp chứ không phải lũ con đông nhếch nhác của Tuyết, chúng có anh chị em vui vầy với nhau, còn con tôi, cả thời tuổi thơ thui thủi một mình với đống đồ chơi không cảm giác, không biết nói cười và nỗi cô độc ấy theo nó tới khi lớn lên, mọi thứ bổn phận trách nhiệm với cha mẹ lúc bình an cũng như khi hoạn nạn cũng chỉ một mình con tôi. Có anh chị em khi sa cơ hay lúc hạnh phúc vơi đầy chúng sẽ bênh vực nhau, nhờ cậy, giúp đỡ nhau, chia sẻ buồn vui cho nhau chứ người dưng nào sánh bằng.
****************
Chiều nay đi làm về Đan vào thăm tôi, nó chưa kịp hỏi han mẹ thì tôi đã hỏi con trước:
- Con và người yêu định khi nào kết hôn?
Đan ngạc nhiên:
- Mẹ đang nằm bệnh viện mà hỏi chuyện hôn nhân của con làm gì?
- Mẹ muốn sau khi mẹ khỏi bệnh chúng con kết hôn. Nhé?
Và tôi dệt ước mơ những điều lại rất thực tế:
- Con lấy vợ và đẻ nhiều con, cho mẹ thật nhiều cháu nội Nhé?
Đan vui vẻ kể:
- Ngọc Ngà có mấy anh chị em, vui lắm mẹ. Mỗi lần đến nhà nàng con cảm thấy ấm áp tình thân từ họ, những điều mà trong đời con chưa từng có. Cô ấy và con cũng muốn sau này sẽ có vài đứa con. Nhưng mẹ từng dặn dò con là lấy vợ chỉ đẻ một đứa thôi mà.
- Mẹ sai rồi, càng ngày mẹ càng biết mình sai nhất là mấy tuần nằm bệnh viện làm con bận rộn trăm bề. Mẹ để gia tài cho con bao nhiêu cũng chẳng đáng giá bằng cho con tình thân ruột thịt anh chị em.
Đan khoe:
- Cuối tuần này Ngọc Ngà lại muốn vào thăm mẹ nữa đó.
Tôi mỉm cười vui mừng:
- Mẹ ấm lòng quá, mẹ đang tưởng tượng nhà mình có 2 người sẽ thành 3 và tương lai thêm một đàn cháu nội. Nhất định mẹ sẽ khỏi bệnh sớm để lo đám cưới cho con và cũng nhất định mẹ sẽ khỏe mạnh sống lâu để vui hưởng hạnh phúc bên con cháu..
Thanh Hà
Chẳng thơm cũng thể hoa nhài
Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An
(ca dao Việt Nam)
1/-
Ngày 15.04.2022
5 g tôi thức dậy đi tắm. Mọi người còn đắm chìm trong giấc ngủ. Nhiệt độ giữa
tháng tư miền bắc bắt đầu ấm dần, ba dì cháu dồn ngủ chung trên chiếc giường đôi nên chật chội đổ mồ hôi dù mở hai cái quạt, tôi không quen hơi quạt phả vào người càng khó chịu.
Tắm xong cảm thấy nhẹ nhàng thư thái. Mọi đau nhức hầu như biến mất. Nguồn nước lấy từ trên núi xuống nên mát lạnh tinh khiết, may Thuỷ có trang bị máy nước nóng nên cơ thể không bị run cóng. Vẫn chưa ai thức nên tôi lôi đồ ra giặt, ngồi trên cái ghế thấp chủn cao hơn tấc, vò quần áo bằng tay cho xà bông nổi bọt vun tràn miệng thau, xả ít nhất ba lần, vắt vặn vẹo quần áo cho bớt nước, đem phơi trên sợi dây giăng căng dọc rìa sân tráng ciment. Đàn gà vài chục con đang lùng sục kiếm ăn trên khoảnh vườn rộng chung quanh nhà, thấy tôi bèn đua nhau chạy đến. Tiếng gà trống gáy te te, gà mẹ cục tác gọi con, gà con kêu chiêm chiếp….Nhìn đàn gà quây quanh, nhớ ngày xưa lúc còn sống bà Ngoại cũng sáng sáng bưng thúng lúa ra bên hè bóc từng nắm rải đều cho đàn gà vịt nhao nhác tranh nhau ăn.
Có tiếng bò kêu. Nhìn sang phải, a con bò nho nhỏ đang thẩn thơ trên mảnh vườn kề cạnh sân mà hôm qua giờ tôi không để ý thấy. Nó có vẻ háo hức muốn đi sang nhập bọn với đàn gà nhưng vướng sợi dây cột cổ ghì lại nên chỉ đi lòng vòng chu vi chục mét*
*Đã quen nhìn mấy anh bò mộng nghênh ngang và mấy chị bò mọng ứ sữa lặt lè nặng nề ở Thuỵ Sĩ từ 500 ký đến trên 1000 ký nên nhìn thú vật nào ở VN cũng thấy bé tẹo kể cả chó, mèo, gà, vịt.
Tôi dạo một vòng chung quanh. Đằng sau nhà là rẫy dưa leo rộng nghìn mét lúc lỉu trái tối qua tôi được thưởng thức, răng cắn vào nghe “giòn rụm” ngon ngọt. Rồi nào là rau thơm đủ loại…lại nhớ ông Ngoại sau khi xong mùa lúa không chịu ngồi yên xoay qua chất rơm ủ nấm, dựng giàn trồng dưa leo, bầu bí… để gia đình ăn. Nấm rơm nấu canh chay không cần tôm thịt vẫn ngọt thơm mà tôi không còn tìm được mùi hương lẫn vị ngọt trong nấm rơm thời nay nữa.
Bà Ngoại mất đã 35 năm, ông Ngoại 30 năm mà hình ảnh hai người luôn sống động trong tôi như thể các người còn tại thế.
Bữa cơm đạm bạc canh rau má
Mà thấy đau đau dáng Ngoại còng
Ôi, lá rau thơm bình dị quá
Nhắc lòng tôi nghĩ đến quê hương
(Rau Má, thơ Phạm Hồng Ân)
Ta về như nước tào khê chảy
Tinh đẩu mười năm luống nhạt mờ
Thân thích những ai giờ đã khuất
Cõi đời nghe trống trải hơn xưa
(Ta Về, thơ Tô Thuỳ Yên)
Làng quê Bắc không có hàng dừa xanh như làng quê Nam. Nhưng tổng thể, quang cảnh mà tôi chứng kiến hiện giờ, so với quang cảnh quê tôi ba bốn chục năm trước–một ngoại ô miền Tây Nam– có khác gì nhau đâu, ngoại trừ vài loại cây trồng đặc biệt ở mỗi địa phương tuỳ theo khí hậu và thổ nhưỡng.
Cũng rẫy dưa, giàn mướp, rau muống, đọt lang, bụi chuối. Cũng đàn gà vô tư, đầu mỗ tới mỗ lui theo bước chân vui nhộn sục sạo tìm thức ăn. Cũng ngồi chồm hỗm giặt quần áo bằng tay trong chậu. Cũng còn “sơ cua”- au secour-cái bếp bằng ba cục đá nhẵn chụm củi than luộc khoai bắp bên chái hè.
Trong những chuyến về thăm gia đình gần đây, tôi có dịp đi qua nhiều xóm làng miền Tây cách xa tỉnh lỵ phố xá, thường bắt gặp rải rác nhiều căn nhà hai bên đường, còn lưu giữ cái vẻ nguyên sơ bình dị của đời sống điền nông điển hình Việt Nam chân chất: Một ngôi nhà cũ kỷ rỉ màu thời gian, phía ngoài hàng rào bằng cây hoa dâm bụt, một bàn ông Thiên giữa sân, vài cụm hoa trang- ngày xưa chỉ mỗi màu đỏ, bây giờ lai giống nhiều sắc đỏ đậm, đỏ nhạt, vàng chanh, trắng rực rỡ–dịp tết hoa mai nở vàng lộng lẫy cả góc sân. Thấp thoáng bên hè khóm tre khóm trúc, mấy bụi chuối chen lẫn cây cau cây dừa, cây hoa sứ, giàn hoa giấy, hoa nhành nhành, hoa mười giờ, hoa mồng gà rải rác…và nhiều nhiều cây ăn trái khác nữa.
Thì ra khung cảnh, nếp sinh hoạt ở bất cứ làng thôn vùng miền nào cũng tương tự nhau, bất chấp thế sự đổi dời. Mong lắm thay bản chất bình dị người dân “chân lấm tay bùn” đừng thoái hoá biến mất với thời gian.
Có phải khi người ta sống đến giai đoạn mùa thu của cuộc đời thì tâm hồn bỗng trở nên yếu mềm uỷ mị, hay nhớ về quá khứ rồi khóc gió thương mây?
…Ta về cúi mái đầu sương điểm
Nghe nặng từ tâm lượng đất trời
Cám ơn hoa đã vì ta nở
Thế giới vui từ mỗi lẻ loi
(Ta Về, Tô Thuỳ Yên)
Trời bỗng lấm tấm mưa phùn, phun mấy hạt nước li ti lên tóc lên má dể khiến tâm hồn người ta mơ mộng. Nhớ thời mới lớn có đọc một truyện ngắn tả cảnh mưa phùn Hà Nội của một trong các văn sĩ trong nhóm Tự Lực Văn Đoàn(TLVĐ) mà giờ không nhớ chính xác là văn sĩ nào? Thạch Lam chăng ? Phải nói chính những tác phẩm của nhóm TLVĐ đã ảnh hưởng đến tâm hồn tôi sâu đậm nhất, họ đã truyền bá cho lớp người thế hệ 20 những tư tưởng thanh cao, lãng mạn, tình yêu quê hương, nhân bản, biết cảm thông với tầng lớp lao động một cách tích cực nhất.
Ta về như hạt sương trên cỏ
Kết tụ sầu nhân thế chuyển dời
Bé bỏng thì cũng sinh, dị, diệt
Tội tình chi lắm nữa, người ơi !…
…Ta về như hạc vàng thương nhớ
Một thuở trần gian bay lướt qua
Ta tiếc đời ta sao hữu hạn
Đành không trải hết được lòng ta
(Ta Về, thơ Tô Thuỳ Yên)
Nếu Tấn đừng thức dậy gọi vào nhà thì tôi còn tiếp tục dạo sân ngắm cây cỏ dưới mưa phùn thả hồn phiêu du vào cõi “sắc sắc không không” hồi lâu nữa.
2/-
Sau khi ăn bánh ướt chả lụa Thuỷ ra chợ mua về, chúng tôi chuẩn bị đi viếng tiếp Tràng An mà chiều qua chưa kịp đến.
Cô bé-hạt-tiêu mệt ở nhà không đi. Chúng tôi bốn người trên hai chiếc xe.
Thông thường khi nghĩ về xứ Bắc thì tôi liên tưởng đến Hà Nội, vịnh Hạ Long, Sapa… chứ không hề nghĩ đến Ninh Bình dù nơi đây có họ hàng cư ngụ. Giờ đến nơi rồi mới thấy sẽ là một thiếu sót vô cùng lớn nếu không viếng thăm. Đây là cái nhìn của riêng tôi, có thể người khác không cùng quan điểm.
Bởi những nơi phồn hoa nhốn nháo, xe cộ dập dìu, người người chen chúc…không thu hút tôi được mà chính vẻ đẹp nguyên sơ khoáng đạt của thiên nhiên mới làm tâm hồn tôi rung cảm.
Chúng tôi đến viếng Tam Cốc, Bích Động, hang Múa, Thung Nắng…
Tam Cốc còn được mệnh danh vịnh Hạ Long trên cạn, gồm ba hang cấu tạo bằng đá vôi từ 250 triệu năm : Hang Cả, hang Hai, hang Ba luồn qua giòng sông Ngô Đồng, đôi lúc uốn lượn theo vách núi, đồng lúa…
Bích Động cách bến Tam Cốc 2 km, do vị quan cha của thi hào Nguyễn Du đặt tên vào thế kỷ 18, là “Nam Thiên đệ nhị động” sau động Hương Tích “Nam Thiên đệ nhất động”. Chúng tôi thuê xuồng nhỏ do một phụ nữ địa phương chèo dọc theo giòng sông. Non nước hữu tình, thỉnh thoảng theo yêu cầu chị tắp vào bờ cho chúng tôi chụp ảnh. Có đoạn luồn vào hang tối, chị bấm đèn gắn trên đầu để soi cho chúng tôi xem thạch nhủ thòng xuống từ trên trần.
Người phụ nữ chèo đò khá cởi mở vui vẻ–Có vậy mới chiếm được cảm tình của khách để còn yêu cầu chị chở đi viếng các nơi khác nữa chứ–. Xuồng rẽ nước tới đâu chị giới thiệu phong cảnh tới đó, ngâm một bài thơ khá dài ý tả quê hương mà tôi quên mất, biểu diễn chèo hai mái bằng hai bàn chân thành thục. Chúng tôi ca ngợi vùng đất xinh đẹp hữu tình, chị nói xinh đẹp mà không cho cái ăn cái mặc no ấm thì xinh đẹp làm chi, chị chỉ mơ ước được về phố thị sẽ dể kiếm sống thoát cảnh nghèo. Cháu tôi hỏi chị chèo đò mỗi ngày không đủ sống sao ? Chị nói sao mà đủ được, rồi bắt đầu kể về nỗi cơ cực kiếm miếng ăn, vừa chèo đò đưa khách vừa canh tác trên miếng ruộng bé tí nuôi hai con học hành mong chúng thành tài đổi đời khá hơn cha mẹ, về ông chồng cư xử bạo quyền, ngồi chỉ tay năm ngón còn đòi phải có rượu thịt để bù khú với bạn, hở không vừa ý là đánh thừa sống thiếu chết… nghe mà thảm não quá chừng.
Chúng tôi còn ghé viếng vài nơi mà giờ không nhớ tên hết. Nhớ có đi xuồng vào Thung Nắng. Gọi là thung Nắng vì nơi đây ngập tràn ánh nắng xuyên thấu tận đáy nước trong vắt thấy cả rong rêu. Tha hồ nhìn ngắm các cảnh quan thay đổi hai bên bờ, có đoạn xuồng chen vào những phiến đá chật hẹp, vào hang phải cúi đầu thấp xuống kẻo đụng trần…
Trước kia nghe nói đoàn phim Hollywood chọn ba quốc gia quay cảnh cho phim King Kong 2 Skull Island : Việt Nam, Úc, Hawaii. Giờ mới biết phong cảnh ở các tỉnh Quảng Bình, Ninh Bình, Quảng Ninh mà nhiều nhất là Ninh Bình. Tam Cốc, Bích Động, Tràng An, đầm Vân Long đều được chọn trong phim. Tánh đôi lúc trẻ con, tôi thích thú với ý nghĩ trong khi toàn thế giới xem phim King Kong chỉ được ngắm cảnh qua màn ảnh ảo, còn tôi may mắn trong số ít người được ngắm cảnh thật ngoài đời bằng con mắt thật.
Từ hôm qua đến giờ, trên đường đi tôi thấy nhiều nhà hàng, tiệm quán treo bảng giới thiệu đặc sản Ninh Bình món Dê Núi, Ốc Núi. Có chỗ còn vẽ hẳn con dê cho mọi người thấy rõ. Có chỗ họ nướng sẵn nguyên con dê lột da trong lò đặt cạnh vệ đường để chào mời khách. Nhìn thân thể trần trụi giống như con chó, mà tôi rợn tóc gáy, nổi da gà. Kể ra, trong các sinh-động-vật trên địa cầu thì loài người là sinh vật thượng đẳng ngoài bản năng còn có lý trí thông minh siêu việt nhất, xinh đẹp nhất, nhân hậu nhất, nhưng nếu muốn thì cũng tàn bạo vô lương tâm nhất.
Khi chạy xe ngang đoạn có núi, thấy thấp thoáng mấy con dê với hai chiếc sừng cong đứng ở triền núi dáng thong dong bình thản. Có con ngẩng mặt ngắm nửa vầng trăng khuyết bàng bạc in trên nền trời chiều thăm thẳm, có con ngó xuống nhân gian đang chộn rộn ngược xuôi trên đường. Lẩn thẩn hỏi thầm không biết khi nào thì những con dê hiền lành nhỏ nhắn đó sắp trở thành vật hiến tế cho bao tử con người ?
Thiên cổ bùi ngùi mưa nắng đi qua
Chút cát bụi có hơi em trong đó
Chút giang hồ có thời ta đứng ngó
Một vầng trăng ngậm nửa trái sầu rơi
(Thiên Cổ Bùi Ngùi, thơ Phạm Hồng Ân)
3.Cô gái mang trái tim của người yêu (Phần X) Phan Thái Yên
Cô Năm mắt rưng rưng, cầm tay Nhân và Hạnh Nhiên.
- Ba đứa bây đúng là trời sinh một cặp!... Cô nhìn bạn, cười thân tình…Những lúc
Anh Chị không có mặt ở Sài Gòn, vợ chồng tôi tình nguyện làm sui gia giùm với
hai gia đình Hạnh Nhiên và Tần Phương.
Mọi người vui vẽ nói cười sau câu nói ý nhị dễ thương của Cô Năm.
Bác Năm Thầu khoán đưa cho Nhân chai “33” vừa khui để cụng bia với ông. Bác thân
mật vò đầu Nhân.
- Tối nay Bác rất vui, Cô Năm cũng vậy. Chuyện tình của ba đứa thật đẹp thật xúc
động. Tần Phương ở trên trời chắc là vui lắm thấy Nhân được làm “tái ông thất
mã” và an lòng biết trái tim mình đang đập trong lồng ngực cô gái Tần Phương
đã chọn để gởi gắm và Nhân lựa chọn để yêu. Đây là chuyện vui của ba gia
đình, của mọi người.
- Tụi cháu biết ơn hai Bác nhiều và sẽ vun đắp giữ gìn để chuyện vui này mãi mãi
vui…Nhân cười nhìn Cô Năm…Lúc nãy cháu có nghe Cô Năm nói là Bác có tin
gì đó vui lắm. Đang vui Bác vui vẽ kể ra cho mọi người cùng vui đi Bác.
Bác Năm vui thật, ông uống một hơi bia dài chia sẻ tin vui vợ chồng ông nhận được từ
đứa con trai đi xa… mịt mù cà cưởng, du học ở Đức.
Thư con trai đến hôm nay, anh xin lỗi cha mẹ đã lâu không về thăm nhà, thư từ thỉnh
thoảng viết cũng không kể rõ sinh hoạt học hành vui buồn ra sao. Anh cam đoan với
cha mẹ không hề ăn chơi lêu lổng, cũng chẳng tham gia chính trị chính em, phe phái.
Anh chỉ muốn đi theo con đường của mình là ở lại Đức, học hành đổ đạt xây dựng sự
nghiệp, lập gia đình tạo dựng một cuộc sống thành công nơi quê hương mới. Hiện nay
anh còn một năm cuối ở trường Y Khoa, niên khóa tới sẽ xin ứng tuyển và hy vọng
được chọn vào thực tập làm Bác sĩ Nội trú tại một trong những bệnh viện lớn ở Tây Bá
Linh, Munich, hay Frankfurt. Anh khoe đã có bạn gái, thư có gởi kèm theo hình. Anh
hứa hẹn trong một, hai năm nữa sẽ mời cha mẹ qua dự đám cưới hay cả hai đứa sẽ về
thăm. Hiện tại anh phải giữ gìn và tính toán để không gặp trở ngại trong vấn đề di trú,
hành nghề Y sau khi ra trường.
Ông bảo Cô Năm đưa tấm hình cô gái tóc vàng mắt xanh cho mọi người xem. Ông hả
dạ cười.
- Hai vợ chồng sau nhiều năm chờ đợi, trông ngóng đây là tin vui lớn nhất.
Mọi người tấm tắc chuyền nhau xem tấm hình con trai Bác chụp chung với bạn gái.
- Mọi người xem con trai tụi này giống cha hay mẹ?
Gia Hân lém lỉnh ghẹo Bác Năm.
- Anh ấy đẹp trai như vậy con thấy giống Cô Năm hơn.
- Được! Nhỏ này ngon! Bác mầy định tặng cháu băng nhựa nhạc Pháp nhưng giờ
phải xét lại rồi.
Cô Năm dí dỏm.
- Con đừng lo. Để Cô Năm lén ổng lấy đưa cho con.
Mọi người vui vẽ nói cười trong không khí gia đình thật vui nhộn thân mật.
Hạnh Nhiên nói nhỏ với Nhân, anh khẻ gật đầu nhìn nàng đứng lên mời vợ chồng Bác
Năm.
- Anh chị Hai con kính mời vợ chồng Bác Năm chiều mai qua nhà chơi, có tiệc
nhỏ mừng Cô từ Đà Lạt xuống. Hai bác Ba Mẹ của Gia Hân cũng sẽ có mặt.
Tính ra cả ba nhà đều ở gần nhau. Hi vọng Bác và Cô Năm đi được.
Bác Năm thân mật đáp lời.
- Dịp vui hiếm có mà, hai Bác sẽ đến… Ông nhìn Me của Nhân…Tập dợt làm sui
gia phải không Chị!?
Cô Năm quay nhìn người làm vừa ra dấu bàn ăn đã dọn xong.
- Mời Chị và các cháu. Ham nói chuyện mọi người chắc đã đói rồi.
Bửa cơm thân mật và có nhiều món ngon. Bác Năm ép mỗi người phải uống một ly
rượu vang đỏ Bordeaux cho ngon miệng. Cô Năm cắt bánh kem Me biếu, mỗi người
được mời một lát lớn ăn tráng miệng thế mà chiếc bánh chỉ khuyết một phần. Cô chia
phần còn lại ra làm bốn, mỗi nhà mang về một phần ăn lấy thảo.
Tiệc tàn, Me thay mặt con cháu cảm ơn vợ chồng Bác Năm.
- Được Chị và các cháu ghé nhà ăn uống, tâm sự tụi này vui còn không hết…Bác
Năm cảm động nói…Chiều mai lại gặp nhau ở nhà Út Nhiên.
Hạnh Nhiên vừa quay qua Me chào từ giã, bà liền trao cho nàng mẫu giấy nhỏ, dặn dò
nàng sáng mai khoảng chín giờ sáng đến địa chỉ viết trên giấy, Nhân sẽ đưa bà đến đó.
- Còn việc này nữa, ngày mai Cô làm xong cho Lão Đông Tà là hai ngày còn lại
Cô thảnh thơi thăm Sài Gòn rồi.
Vừa lúc Gia Hân dắt xe ra, Me cười đùa.
- Về nhà con có học bù được không đó hay là hai mắt ríu lại đòi đi ngủ?...Người
Huế có câu ca dao…Chưa ăn cha rìu con rựa. Ăn rồi cha ngựa con giường.
- Con chúc Cô ngủ ngon… Hi Hi! Dạ, chắc con học một chút xíu rồi ngủ gục trên
bàn luôn. Được cả hai.
Hai mẹ con nhìn theo Hạnh Nhiên và Gia Hân khuất dạng cuối đường, họ tiếp tục đi về
phía ngã tư gần đó chờ taxi.
- Sáng mai Me hẹn hai đứa con ra chổ đó có việc gì vậy?
- Địa chỉ trên giấy là Ngân hàng Việt Nam Thương Tín ở 79 Hàm Nghi. Ba con
muốn mở cho hai đứa bây một trương mục tiết kiệm. Nhưng chỉ Hạnh Nhiên biết
bao nhiêu tiền trong đó, con thì không…Bà cười…Lão Đông Tà dặn vậy. Không
biết Út Nhiên giữ bí mật được mấy phút đây.
- Ngày mai ở ngân hàng ra con đưa Me đi ăn sáng bánh mì bò kho ở Kim Sơn,
ngon lắm. Sau đó đi thăm chợ sách Lê Lợi, Me tha hồ lựa chọn.
Me và Nhân đến sớm vài phút để chờ Hạnh Nhiên. Nàng đến, ngạc nhiên lẫn hồ nghi
nhìn địa chỉ viết trên giấy là Ngân Hàng lớn nhất ở Sài Gòn. Nhân giúp Hạnh Nhiên gởi
xe rồi đưa nàng đi về phía Me, bà ôm chiếc xách tay trước ngực đứng chờ trên bậc
thềm cao của Ngân hàng.
- Chuyện gì sắp xảy ra vậy anh? Em lo quá đi.
- Em nghe nói về Ba anh rồi đó. Không giải thích, không hỏi…Nhưng chắc là
chuyện vui.
Hạnh Nhiên bước ra khỏi Ngân hàng lòng tưởng như còn trong mơ. Gần nửa giờ trong
văn phòng làm Sổ Tiết kiệm với Cô, nàng e thẹn điền và ký giấy tờ như máy không
dám ngước nhìn Cô vẫn thỉnh thoảng nói vui để nàng bớt ngượng ngập, nhất là vài
phút sau cùng lúc Nhân vào để ký giấy tờ.
Me nhìn Hạnh Nhiên cười hỏi.
- Cô dâu tương lai hết mắc cở chưa?
Hạnh Nhiên hai má đỏ au ấp úng trả lời.
- Dạ. Tại trong đơn có chổ phải trả lời về liên hệ của hai người. Con quýnh quá
viết đại là “vợ”.
- Em nên viết là “ác phụ” cho nó ngầu…Nhân cười khoái chí…Em có thời gian ăn
sáng với Me không hay là phải về gấp giúp chị Hai?
- Trên đường về em phải ghé chợ Bến Thành mua vài thứ chị Hai cần gấp…Nàng
đưa nắm tay hăm he…Anh đó nghe!
- Vậy con lo mau về kẻo trễ. Ăn sáng xong Cô ghé chợ sách Lê Lợi cho biết rồi
cũng về nhà nghĩ ngơi, chiều nay đến thăm nhà con.
Nhân nhìn theo Hạnh Nhiên trong dòng người xe đi về phía đường Lê Lợi. Sài Gòn
buổi sáng mùa Hè trời trong cao, nắng chấp chóa trên nóc phố trên những tàng cây
xanh chờ gió. Anh vui.
Nhân đưa Me đến nhà anh chị Hai sớm. Hạnh Nhiên giới thiệu anh chị mình với Me và
dắt Cu Bi đến lễ phép vòng tay cúi đầu. Anh chị Hai niềm nở chào Me.
- Má và Ngoại tụi cháu ở dưới Long Xuyên khá xa, hi vọng trong tương lai gia
đình sẽ có dịp thăm nhau.
- Lần này tôi xuống có chút thủ tục nhà cửa phải lo nên cũng khá bận. Lần tới thế
nào cũng có Ba của Nhân…Me cười, quay qua hai chị em… Có mùi khét dưới
bếp rồi kìa, hai người lo xuống nấu tiếp đi, tôi cũng đi theo phụ chút này chút nọ
cho vui.
Anh Hai hỏi chuyện ngôi nhà, nghe Út Nhiên nói rất thích khu nhà vườn mát mẻ có
nhiều cây trái xanh tươi giữa Sài Gòn.
- Em thích vị trí gần sông Sài Gòn, gần Bộ Tư Lệnh Hải Quân, Tòa Đại Sứ Mỹ.
- Cô Chú có tính sẽ dọn xuống dưới này không?
- Ba Me em chưa nói. Ba còn rất bận với nhiều công trình chờ sẳn, nhưng ngày
hôm qua Bác Năm Thầu khoán đã làm giúp Tờ Khai Gia Đình cho cả nhà rồi.
Câu chuyện lan man qua tình hình chiến sự ở An Lộc, Tây Nguyên, Quảng Trị. Anh
chép miệng.
- Tiểu đoàn 6 Dù, anh làm Y Sỹ Tiền Tuyến nhiều năm trước, tuy hứng tổn thất
nặng cuối cùng đã góp phần chiến thắng tái chiếm được An Lộc. Nhưng ở trên
đang lo An Lộc sẽ bị Cộng Quân tổng công kích lần thứ hai.
- Ngày mai hết phép, phải vào chiến hạm. Em đang lo tàu phải ra Vùng I Duyên
Hải sớm.
Vừa lúc Quang ló đầu vào, hắn chào anh Hai rồi quay qua hỏi Nhân.
- Nghe Út Hân nói mầy hết làm con bà phước rồi phải không?
- Có tên trong Tờ Khai Gia Đình ở Quận I Sài Gòn rồi nha quan anh! Thằng Phúc
đâu?
- Nó ra vùng công tác bàn giao cho tao về sáng nay. Liền dông ngay Sài gòn…Để
tao phụ Út Hân bưng thức ăn vào.
Nhân theo Quang và Gia Hân vào phòng ăn, anh tinh quái nhờ nàng giới thiệu Quang
với Me giúp anh. Gia Hân vừa mở lời đã biết ngay bị Nhân gạt phải nói rõ tình ý của hai
người. Gia Hân mắc cở, ấp úng.
- Thưa Cô! Đây là anh Quang…
- Út! Em phải giới thiệu rõ Quang là ai, là thằng bạn hay con bạn của Út. Thường
ngày ngầu lắm sao giờ yếu quá vậy.
Gia Hân đưa nắm tay hăm he Nhân, rồi lấy can đảm.
- Dạ thưa Cô! Đây là anh Quang…bạn trai của con.
Me tham gia trò chơi của Nhân, xoi bói hỏi.
- Vậy con là gì của cậu Quang?
- Dạ, là…bạn gái của ảnh.
Gia Hân đi một mạch trốn vô nhà bếp giữa tiếng cười vui của mọi người.
Quang cúi đầu chào mẹ của bạn.
- Dạ, cháu là Quang hai đứa đi chung chiến hạm nhưng mới đây cháu đổi về
Giang Đoàn ở Tây Ninh…Nhân được Ba Mẹ của Tần Phương coi như là con
trai, nên cháu cũng coi Nhân như là anh vợ.
Mọi người lại có dịp cười vang. Tiếng Gia Hân từ trong nhà bếp vọng ra.
- Mấy ông thần Hải Quân, cha nào cũng xạo hết biết.
Vợ chồng Bác Năm rồi vợ chồng Ông Giáo sư lần lượt đến. Nhân trịnh trọng giới thiệu
ông bà Giáo sư với Me. Hạnh Nhiên sánh vai anh cũng giới thiệu vợ chồng Bác Năm
với anh chị Hai của nàng. Mọi người tay bắt mặt mừng, cảm nhận được sự gắn bó tình
thân gia đình.
Gia Hân và Hạnh Nhiên vào bếp nấu nướng phần còn lại của bữa ăn để Chị Hai tiếp
chuyện với quý bà đang ngồi quanh chiếc bàn tròn cạnh cửa sổ ở phòng ăn. Chiếc bàn
ăn dài giữa phòng trải khăn màu vàng mơ khiến bình hoa hồng nhung Đà Lạt càng rực
lên. Quý ông chiếm cứ phòng khách, khỏi ngại các bà không chịu được mùi thuốc lá.
Bác Năm khéo bắt chuyện nên chẳng mấy chốc phòng khách đã vang tiếng chuyện trò
thật cởi mở thân mật.
Nhân Quang xuất sắc trong vai “làm rể” lăng xăng qua lại giữa phòng khách và phòng
ăn châm trà rót nước, thỉnh thoảng ghé mắt vào nhà bếp liền bị đuổi như đuổi tà. Nhân
chuyền tai Quang một ý kiến hay, hai người vào tủ lạnh làm bốn ly nhỏ chocolate ice
cream mang ra mời. Cô Năm nhìn Nhân bật cười.
- Mời kem ngon thì mấy bà già này ăn nhưng cháu muốn kiếm chút cháo thì phải lì
lợm vào bếp. May ra. Có người là triệu phú ở trỏng đó.
- Triệu phú! Khái niệm gì đây? Nhân tròn mắt hỏi Me.
Mẹ Gia Hân nhìn Me rồi gật đầu tung thêm một trái lựu đạn khói tới anh.
- Cô cũng chỉ nghe đồn thôi nhưng đúng là vậy đó.
Me tỉnh bơ phân bua làm làn khói mù càng dày đặc hơn.
- Me không hơn gì con đâu. Con biết đó, Lão Đông Tà có bao giờ chịu giải thích,
Ba đưa cho Me cục tiền nặng muốn trẹo vai nhưng không cho biết là bao nhiêu.
Ở Ngân hàng, Út Nhiên đi với nhân viên vào bên trong kiểm tiền rồi ghi vào Sổ
Tiết kiệm. Con có ký tên vào giấy tờ và Sổ mà…Nhưng mà cục tiền rất nặng, Me
đoán già đoán non cũng phải cở đó.
Nhìn Me góp cười với chị Hai và mấy “bà già”, Nhân chiếu tướng.
- Đành phải dùng Mỹ Nam Kế vậy!
Hạnh Nhiên ló đầu ra, trề cánh môi đẹp nói lớn “Ít khi!”, mọi người lại cười vang.
Chị Hai chỉ vào bếp, Quang không biết tự lúc nào đang đứng gần Gia Hân giúp làm gì
đó.
- Chú Nhân nhìn Quang đi, làm rể là phải vậy đó, mới ăn tiền được. Thôi để chị
Hai giao nhiệm vụ ra nhà sau tìm chú Tài xế xem Cu Bi có đói hay buồn ngủ
không?
Nhân cùng Quang đi ra nhà sau. Quang cho hay gần tháng nay Phúc hay ngồi đồng ở
quán cà phê trước cổng Giang đoàn, y chang như những lúc ở Duyên Anh, lại hay
nhắc tới Chi là chị lớn trong ba chị em ở quán. Cách đây mấy ngày Duyên ở Sài Gòn
lên, đi về cùng ngày. Tao ở vùng công tác ngày đó, chỉ nghe sĩ quan khác nói lại chứ
Phúc không nói gì với tao cả.
- Tao đang để ý chuyện này, khi cần sẽ hỏi thẳng nó và có ý kiến.
- Ngày mai tao hết phép phải vào chiến hạm. Tối mai nếu mày chưa lên Bến Kéo,
hai đứa ra Duyên Anh tìm hiểu từ phía Duyên thử xem. Nếu chỉ giận nhau hay
hiểu lầm gì đó thì mình giúp, còn nếu thằng chó chết đó hết duyên với em Duyên
thì đành chịu thôi.
Quang gật đầu.
- Quyết định vậy đi! Sáng mốt tao mới chạy lên sớm.
Tiếng cười dòn tan của Cu Bi vọng ra từ căn phòng chú Tài xế. Hai chú cháu mỗi người
một cối xay hột xoài, tay kéo sợi chỉ rồi nương nhẹ lấy đà cho cối xay quay liên tục tạo
ra âm thanh rào rào đều đặn như tiếng chà lúa nghe thật vui tai.
Chú Tài xế cúi chào hai người, nét mặt vẫn còn hào hứng.
- Tui phơi khô, mài láng bốn hột xoài mấy hổm rày. Bửa nay hai chú cháu cắt đẻo
hột xoài, đóng que, dùi lổ, luồn chỉ vậy là xong. Cu Bi thích lắm, xay nảy giờ. Còn
đòi xay thi nữa.
Nhân mượn cái cối xay của chú, hỏi Cu Bi cách chơi. Cu Cậu kéo tay Nhân chỉ làm
động tác kéo thả, chiếc cối lại xay rào rào, Bi thích quá cười không dứt.
Chú Tài xế chào từ giã Cu Bi và Nhân Quang.
- Hai Thiếu úy lên trước, chút xíu nữa tui sẽ lên ngay để Cô Hai cần gì tui sẽ làm.
Cu Bi theo các chú vào phòng ăn. Nhìn thấy mẹ, Bi hai tay cầm hai cối xay hột xoài
chạy bổ vào khoe rối rít. Chị Hai kéo chiếc ghế cao ở góc phòng, bồng con ngồi lên.
- Bi chào các bà cho con ngồi đây ăn cơm nghe.
Cu Bi vòng tay cúi đầu, miệng bi bô nói theo lời mẹ dặn. Me âu yếm xoa đầu thằng bé.
- Bà Chị ở Long Xuyên xa xôi mỗi lần lên Sài Gòn thăm cháu chắc cũng khó ha.
- Dạ, năm nào Mẹ cũng lên Sài Gòn, nhưng Hạnh Nhiên và vợ chồng con thay
nhau về dưới thường hơn vào các dịp lễ, Tết, giổ chạp. Ngoại đã cao tuổi lắm rồi
nên Mẹ khó đi đâu xa.
Chị Hai mang cơm cho con. Bi nhìn Mẹ thương lượng.
- Bi ăn hết cơm là được ăn cà-rem phải không Mẹ.
Mẹ Cu Bi gật đầu…Nhưng con ăn cà-rem ít thôi. Chị cười với hai chú.
- Phải ăn nhín chứ không bữa nào chú Nhân thuyên chuyển là hết kem đặc biệt,
muốn mua cũng không có.
- Em có ý hay! Mình sẽ đầu cơ tích trữ, tủ lạnh nhà mới còn trống đó.
Có tiếng anh Hai gọi hối Nhân Quang lên phòng khách kẻo mất phần. Anh Hai đẩy hai
ly snifter dùng để uống Cognac về phía Ông Giáo sư đang cầm chai Martell nhản đen
cổ lùn đã vơi hai phần ba.
- Nãy giờ hai chú mày lo làm rể mất quyền lợi nhiều quá.
Ông Giáo sư rót rượu cho Nhân và Quang.
- Chúc mừng anh Nhân chính thức là cư dân có tên trong Tờ Khai Gia Đình của
Thủ đô Sài Gòn.
Mọi người nâng ly. Nhân cảm ơn ba Gia đình, đặc biệt là Bác Năm đã giúp rất nhiều
trong việc giao nhà và giấy tờ cư trú. Anh cười.
- Từ nay con khỏi lo lính của Đại tá Đổ Kiến Nhiễu nửa đêm đập cửa xét Tờ Khai
Gia Đình.
- Anh Hai mầy cũng mừng không kém, Út Nhiên có nhà vườn tới khoèo mảng
cầu, sa-pô-chê, ổi, cóc, khế…toàn mấy thứ khoái khẩu của cô nương. Cháu
cũng ké với Nhân cảm ơn Chú Thím Năm. Và tận cùng trong tim vẫn là vợ chồng
Giáo Sư và cơ duyên màu nhiệm đến với Út Nhiên mà chúng ta những linh hồn
nhỏ nhoi chỉ biết muôn vàn tạ ơn Trời Phật.
Lúc này chiếc bàn ăn dài đã được dọn đầy thức ăn thơm ngon nóng hổi. Bình hoa hồng
nhung như rạng vui hơn khi có chiếc bánh kem cà phê Moka, vừa được chú tài xế
mang về, bầu bạn trên chiếc bàn tròn cạnh cửa sổ.
Cu Bi ăn no xong, đang ngủ kỹ trên lầu. Mọi người thu xếp vào chổ ngồi. Các ông đều
uống bia “33” Export. Các cô, các bà thì mỗi người một vị từ Nước ngọt Phương Toàn,
Birley’s Cam vàng không ga, Xá xị Con Cọp, Coca-Cola đến TOP.
Anh Hai vắn tắt vài lời cảm ơn Me từ Đà Lạt xuống thăm và tất cả người thân ở Sài
Gòn có mặt. Anh Chị xin lỗi là phận con cháu nhưng Má ở tận dưới Long Xuyên không
lên kịp nên xin được thay mặt.
Bửa cơm ngon đượm tình gia đình, mọi người ăn uống chuyện trò vui vẽ. Chiếc bánh
kem cà phê Moka tráng miệng ai cũng tán thưởng khen ngon. Chị Hai chia phần còn
lại của chiếc bánh ra làm năm cho mỗi nhà, có cả phần Quang mang lên Bến Kéo cho
Phúc.
Đến lúc chào nhau ra về. Cô Năm nồng nhiệt lên chương trình ba Bà sáng mai đi phố,
hẹn nhau mười giờ sáng trước Thương Xá Tax. Bác Năm thân mật bắt tay anh Hai.
Ông cười vồn vã.
- Ba Me Nhân thường không có mặt ở Sài Gòn, vợ chồng tôi đã tình nguyện thay
mặt làm sui gia nên mình sẽ qua lại thân tình…Ông nhỏ giọng…Hòa Hảo với Đại
Việt Lục Tỉnh cũng là chổ thân nhau mà.
Me và Nhân tiễn ba mẹ Gia Hân ra sân. Me nói chỉ xuống vài ngày lại bề bộn việc nhà
nên không có nhiều thì giờ, hi vọng chiều ngày mốt Hạnh Nhiên và Nhân có thể đưa Me
đến thăm cho biết nhà và để thăm phòng của Tần Phương. Hai hôm trước có viếng mộ
cháu, thương quá, giọng Me xúc động. Ông Giáo sư niềm nở mời, mẹ Gia Hân luôn có
ở nhà buổi chiều, còn ông trước năm giờ thì về tới nhà.
Vợ chồng Bác Năm tình nguyện đưa ba mẹ Gia Hân về cho biết nhà. Quang nổ máy xe
chờ Gia Hân, nhìn Nhân nói.
- Chiều mai tao ghé chiến hạm chở mày về nhà, rồi sau đó ra Duyên Anh.
- Được đó! Tối mai ngủ nhà tao luôn. Sau này lúc nào tiện thì ba thằng bù khú ở
đó.
Thấy Bác Năm đang bước ra xe Nhân vội đi theo.
- Ngày mai con hết phép phải vào chiến hạm. Con nhờ Bác Năm giúp làm thêm
cho hai bộ chìa khóa nữa, cho con và Hạnh Nhiên.
- Được rồi, để bác làm cho. Cô Năm ngày mai sẽ đưa cho Me con đĩa băng nhựa
nhạc Tây bác tặng.
Trên sân lúc này chỉ còn anh chị Hai và hai mẹ con Nhân.
- Cô vào nhà nghĩ ngơi vài phút, vợ chồng con sửa soạn một chút rồi đưa Cô và
Nhân về cho biết nhà mới.
Hạnh Nhiên đang dọn dẹp trong bếp. Anh nói cho nàng nghe sinh hoạt ngày mai…Me
sẽ đi phố với Cô Năm và mẹ Gia Hân, họ hẹn nhau mười giờ sáng ở Thương Xá Tax.
Anh vào chiến hạm suốt ngày, chiều Quang sẽ tới đón chở về nhà và sẽ ngủ lại để
sáng hôm sau đi Bến Kéo sớm.
- Tội nghiệp Út Nhiên phải ở nhà nhớ người yêu mút chỉ suốt một ngày một đêm.
Hạnh Nhiên bỉu môi cười.
- Ở đó mà mơ đi! Tui có nguyên một bao hai chục ký trái cây mít, xoài, mận, ổi,
khế, sa-pô-chê…trong vòng 24 giờ phải thanh toán cho gọn ghẽ kìa. Không
huỡn đâu anh Út ơi!
- Vậy thì anh nhớ Út được chưa!?…Nhân cười…A, mà chiều ngày mốt Me muốn
đi cùng em qua thăm nhà Tần Phương đó.
Vừa lúc Me bước vào nhà bếp.
- Cô đang nghĩ nếu Út Nhiên rãnh, sáng ngày mốt Cô qua đây cỡ 10 giờ sáng rồi
hai cô cháu đi phố, đi mua sắm ăn uống cho tới giờ qua nhà Tần Phương luôn.
Anh chị Hai trên lầu bước xuống, chị Hai nhìn Hạnh Nhiên gật đầu.
- Mấy khi có cơ hội được đưa Cô đi thăm Sài Gòn, Út đừng quên giới thiệu Cô vài
món ngon trong chợ Bến Thành.
- Nếu Me ngồi được xe Honda PC của Út thì tiện hơn, đỡ đi bộ nhiều.
Me gật đầu.
- Thỉnh thoảng chị Quý Phẩm con cũng có chở Me bằng chiếc Velo-Solex nên Me
nghĩ chắc là được.
Me ôm từ giã cô con dâu tương lai, đôi mắt đẹp long lanh thẹn thùa, xúc động. Nhân
ghé bước, nói nhỏ vào tai nàng…Chờ xe ra khỏi cổng hẳn rồi mới bắt đầu nhớ anh
nghe chưa.
- Xí! Ai mà thèm.
Me lên lại Đà Lạt đã được ba ngày. Hôm qua làm Sĩ quan Trực ngủ lại chiến hạm,
chiều nay Nhân chợt bồn chồn lòng nhơ nhớ điều gì rồi anh chợt bật cười, thì ra anh
nôn nóng về nhà. Những ngày cuối trước khi Me về nhà, Hạnh Nhiên luôn đến thăm
Me, hai cô cháu trò chuyện nấu ăn cho tới lúc Nhân từ chiến hạm về. Nàng nhu mì,
duyên dáng đứng chờ anh dưới hiên nhà trong bộ bà ba bằng lụa Tân Châu. Cả ba vui
vầy ăn cơm chiều xong Hạnh Nhiên mới thay trang phục về nhà anh chị Hai.
Chiều nay hiên nhà vắng nhưng lòng anh vẫn ấm áp nỗi hạnh phúc dịu dàng. Anh mỉm
cười mường tượng, có lẽ Chị Hai đang nhìn bộ dáng quay quắt của cô em chồng nói
đùa…Út nhớ người ta thì cứ chạy vù qua tìm, làm gì mà lăng xăng như gà…mắc đẻ
vậy!?
Hôm nay Nhân chuyển chồng sách cuối cùng và cả áo quần ít mặc từ chiến hạm về
nhà. Anh hài lòng nhìn tất cả sách của mình đã sắp đầy vào tủ. Hộp kỷ vật của Tần
Phương và cả những tặng vật ngày đó anh chưa dám trao nàng đang nằm ngay ngắn
trong tủ áo phòng anh. Một cảm giác trọn vẹn len lấn vào tâm hồn.
Nhân tắm gội rủ sạch mệt nhọc một ngày làm việc, hâm thức ăn Me và Hạnh Nhiên đã
nấu để dành trong tủ lạnh cho anh ăn dần, rồi mang ra phòng khách vừa ăn vừa nghe
nhạc. Quang vừa mua băng nhựa mới ra của Lê Uyên-và-Phương để lại cho anh
mượn. Giọng hát cô nàng này nghe là lạ hay hay…Đêm trong ngôi nhà mới thật yên
tĩnh. Anh đi ngủ sớm với tâm trạng của một người chủ nhà. Không tệ lắm, anh nghĩ.
Sáng sớm Nhân đã vào chiến hạm, mừng thầm may không bị trễ buổi họp Hạm Phó
triệu tập gấp thông báo 5:00PM chiều nay Chiến hạm sẽ đi lấy nhiên liệu, sau đó sẽ về
cập Cầu B, gấp rút chuẩn bị đi công tác Vùng I Duyên Hải bốn ngày sau đó. Ông quay
qua Nhân và Huy giới thiệu hai sĩ quan tân đáo.
- Hạm Trưởng sẽ có văn thư để anh Nhân coi Vận Chuyển, anh Huy lo Trọng
Pháo, còn hai anh mới lên tàu, người vừa tốt nghiệp sẽ là Sĩ quan Ẩm thực,
người đơn vị khác về sẽ là Sĩ quan Văn thư. Các anh bàn giao nhiệm vụ ngay
hôm nay. Sau đó Thiếu úy Huy giúp Thiếu úy Nhân hướng dẫn nhiệm vụ hải
hành cho hai người mới.
Bận rộn bàn giao xong lúc trời đã trưa. Tại phòng ăn Sĩ quan, Nhân đang nói vài
chuyện bên lề với người sĩ quan mới, thuyên chuyển từ một Giang Đoàn Thủy Bộ về,
thì Tom đã ồm ồm bước vào theo sau là Hạm Phó.
- Tao đang xin Hạm Phó để mày đi với tao qua MACV chiều nay có việc nhờ mày
thông dịch.
- Nhân viên dân chính thiếu gì bên đó, sao lại là tao…Nhưng khoan đã…mầy làm
cái quái gì mà thêm “vạch” lẹ quá vậy?
- Lý do an ninh thôi…Còn thêm “vạch” đó hả? Là trẻ tuổi tài cao thôi, biết sao
giờ!? Nói vậy chứ chỉ là lon nhiệm chức để làm việc.
Nhân nhìn Hạm Phó gật đầu bằng lòng, anh hỏi.
- Hạm Phó có cần thằng Đại úy “trời đánh” này làm gì cho mình không?
- Not now. Để từ từ suy nghĩ đã. Phải là cái gì cho đáng, đúng không Tom?
- OK. Anytime, Sir!
Chiến hạm ở vị trí 2, ngoài cùng. Chúng tôi đi qua một chiếc Hộ Tống Hạm khác mới
xuống tới chiếc Jeep của Tom.
- Mầy âm mưu gì đây? Nói đi.
- Vẫn là chở mày tới MACV, nhưng để mời ăn trưa cho mầy nhớ lại Ney Hall thời
mình ở OCS thôi. Bộ chỉ huy MACV ở khu vực phi trường Tân Sơn Nhứt gần
Bộ Tổng Tham Mưu, trưa nay mình tới building MACV ở Pasteur cho gần.
- OK. Nhưng tao muốn giới thiệu nhà mới của tao một chút, thật ra là của Ông Bà
Già sắm. Gần đây thôi.
Nhân mở cổng, chiếc Jeep chạy vào trong sân. Tom xuống xe nhìn quanh. Kiến trúc
thoáng mát của ngôi nhà với hiên rộng bao quanh và khoảnh vườn cây im mát làm hắn
thích thú nhìn mãi.
- Wow! Tao không muốn về lại khu nhà tập thể của Navy một chút nào nữa rồi.
Nhân mở cửa nhà, mời Tom vào phòng khách. Anh mở quạt, cười.
- Welcome home, man!
Tom đến gần nhìn hai tấm hình của Hạnh Nhiên trên tủ sách.
- Hạnh Nhiên đây phải không? Đúng là Audrey của Sài Gòn. Nhất mày rồi đó.
Nhân đưa Tom lên tầng hai thăm phòng ốc trên đó rồi trở ra sân thượng, đi dọc đến
ban-công sau nhà. Tom nhìn sông Sài Gòn lấp loáng nắng trưa, một chiếc tàu buôn lớn
đang từ từ hướng về phía Tân Cảng.
- Hey, cô nàng của mầy có thể vẫy tay đón chiến hạm về nghĩ bến ngay tại nhà,
khỏi phải đi xa. Tuyệt quá!
Hai người trở xuống, Nhân tắt quạt, khóa cửa nhà.
- Phóng tới MACV thôi, tao đói rồi.
Mess Hall ở đây không lớn bằng nhưng quang cảnh hao hao và mùi vị thức ăn thì đúng
là Ney Hall. Nhân đi dọc theo quầy thức ăn tự chọn, mùi gà tây chiên làm anh nhớ lại
bữa ăn mừng Lễ Tạ Ơn đầu tiên trong đời hơn hai năm trước ở OCS Newport. Anh bỏ
vào khay tô xà-lách, và những món làm nên bữa ăn Thanksgiving nhỏ.
Hai thằng bưng khay ra một bàn khá xa người qua lại. Nhân cười nhìn khay thức ăn
của Tom.
- Mầy nhịn ăn từ hôm qua sao Tom?
- Actually, yes! Từ chiều hôm qua. Còn mầy tính ăn mừng Thanksgiving vào giữa
mùa Hè hay sao đây?
- Chắc là vậy, lúc nãy đứng ở quầy thức ăn tự nhiên nhớ những ngày lễ cuối năm
ở Newport.
Nhân ăn thật ngon miệng có lẽ vì hương vị ngọt ngào của hoài niệm. Anh uống ngụm
cà phê nhìn Tom vừa đẩy chiếc khay trống qua một bên.
- OK. Vẫn là câu hỏi cũ. Mầy có chuyện gì muốn nói, tao nghe đây.
- Vài chuyện. Trước tiên tao muốn mầy gặp bạn gái tao, chút nữa, ở đây.
- Chúc mừng mày!...Nhưng mầy đã có bạn gái đang ở Milwaukee mà!? Tính bắt
cá hai ba tay sao, thằng ông nội?
Tom lắc đầu, trầm ngâm…Hai tháng trước tao về phép mới khám phá ra cô đó đã có
quan hệ tình cảm khác mà không thẳng thắn nói ra. Mầy biết đó, tao buồn vài ngày rồi
thôi vã lại hết phép phải lên máy bay về lại Sài Gòn. Nhưng không biết nhờ tao may
mắn, hay duyên số, hay giống ông gì gì…mất ngựa (tái ông thất mã) như mày nói, trên
máy bay tao được ngồi cạnh một cô gái. Bây giờ tao mới hiểu coup de foudre hay love
at first sight nghĩa là gì chứ lúc đó ngay phút đầu gặp nhau tao đã như người say, tâm
hồn lâng lâng khó tả. Cô gái có lẽ cũng vậy, hai đứa click click, sa đà chuyện trò suốt
mười mấy giờ bay. Chiếc máy bay Air America đáp xuống phi trường Tân Sơn Nhứt là
hai đứa đã tay trong tay thành một cặp, hay ít ra là tao đã nghĩ như vậy. Nhưng chắc
chắn lúc này nếu có ai nói Tom và Aida không phải là một cặp, kẻ đó sẽ bị bắn bỏ ngay.
Nàng tên Aida, tốt nghiệp Khoa học Chính trị Political Science từ Đại học UW-Madison,
vừa được tuyển vào Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ, nhiệm sở đầu tiên là Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ
tại Sài Gòn.
Aida muốn làm bạn với một cô gái Việt Nam, dễ mến, nói được tiếng Anh.
- Tao nghĩ Hạnh Nhiên là ứng viên sáng giá nhất. Hi vọng mầy OK nói giúp với cô
ấy một tiếng.
- Tao nói hai, ba tiếng cũng được… Còn chuyện thứ hai là gì?
Tom nhìn Nhân cố gắng thuyết phục.
- Mầy có thể giới thiệu tao với anh của cô Hạnh Nhiên được không? MACV và
Tòa Đại Sứ có một ngân sách kha khá muốn tài trợ cho Đại học Hòa Hảo dưới
An Giang để làm học bổng cho sinh viên hoặc phát triển Thư viện quy mô hơn.
Anh ấy là Lieutenant Colonel Doctor gốc gác Hòa Hảo thì phải?
Nhân khá ngạc nhiên nghe Tom có vẽ biết nhiều về anh Hai.
- Mầy hay ai đó điều tra lý lịch anh vợ tương lai của tao hơi nhiều đó. Hy vọng là
để nâng lên chớ không phải kéo xuống…
- Trust me! Nếu không phải chuyện tốt tao sẽ không kéo anh ấy vào đâu.
Nhân trầm ngâm.
- Chuyện này có lẽ nên nói với ảnh trước rồi hẹn gặp sau, nhưng chiến hạm tao
sắp rời Sài Gòn trong vòng vài ngày tới. Hay là mình cứ tới gặp chuyện trò với
Hạnh Nhiên rồi tùy đó mà tính…À, mà mày đã tiết lộ chuyện Hạnh Nhiên và Tần
Phương với bạn gái mầy chưa?
Tom lắc đầu tỏ vẽ ngạc nhiên lẫn nghi vấn.
- Vậy thì tốt. Không có gì, chỉ là mầy cứ giữ kín để Hạnh Nhiên khi tới lúc thuận
tiện sẽ tự nàng nói ra với Aida thì hay hơn. Happy wife, happy life! Câu này áp
dụng cho mày luôn đó Trâu Nước à.
Tom nhìn ra ngoài…Aida đến rồi. Tom nói nhỏ rồi vội vàng bước ra phía cửa.
Nhân mang trả hai chiếc khay trống, lấy một đĩa trái cây cắt sẳn và vài đĩa nhỏ với nĩa
ăn trái cây đem về bàn. Cô phục vụ người Phi cũng vừa mang giúp đến ba ly nước
lọc.
Tom đi vào với cô gái tóc màu hạt dẻ, duyên dáng trong chiếc váy dài. Tom giới thiệu
Nhân và Aida với nhau. Nhân đứng dậy niềm nở bắt tay.
- Tôi và Tom là bạn cùng tốt nghiệp trường Hải quân ở Newport, Rhode Island.
Thật hân hạnh được gặp cô.
- Tôi cũng vậy, rất vui được gặp anh.
- Aida!? Nevermind me… Cô có lẽ là người gốc Ý?
Tom tỏ vẽ ngạc nhiên khi thấy Aida gật đầu.
- Sao mầy biết hay vậy, hay chỉ đoán mò?
- Ừ thì chỉ là đoán thôi chứ không mò. Aida từ tiếng Ý có nghĩa là “Happy”
Aida vuốt mái tóc đẹp, tươi cười.
- Hồi còn bé tí em có nghe Mẹ kể rồi quên bẳng giờ nghe anh nói mới nhớ.
- Tom! Mầy có phúc mà không biết hưởng, nên gọi Aida là “Happy Princess”.
Trong vở kịch Opera Aida nổi tiếng cả trăm năm nay, Aida là công chúa
Ethiopian đó.
Tom bấu vai bạn muốn nhắc việc Aida nhờ.
- Thì tụi bây gọi tao là Trâu Nước mà…Được công chúa Aida xỏ mủi dắt đi là
phước phần lắm rồi, cho nên mầy phải giúp con trâu này lo cho xong việc công
chúa muốn “tìm bạn bốn phương” kiếm chút điểm làm vốn.
Tom hỏi Aida có muốn thay đổi gì về ý muốn của mình. Nàng lắc đầu nhìn Tom.
- Cảm ơn anh đã nói giúp. Em rất mong có một người bạn nữ Việt Nam để giao
tiếp, học hỏi văn hóa ẩm thực và nếu được thì du lịch đây đó trong phạm vi an
ninh cho phép để biết thêm đất nước xinh đẹp này.
- Em có phải về lại Tòa Đại Sứ chiều nay không? Tom hỏi.
Aida lắc đầu, chúm chím cười.
- Anh quên rồi sao? Em đang đi công tác về chuyện cho học bổng nè.
Một ý nghĩ thoáng qua, Nhân hỏi hai người đã tìm hiểu được gì về Đại Học Hòa Hảo.
Nhân thú vị lắng nghe những điều về Đại học Hòa Hảo từ Aida và Tom vì anh chưa bao
giờ xuống tới Long Xuyên. Nơi xa nhất của Miền Tây anh có lần theo bạn cùng lớp ở
Đại học Khoa Học xuống chơi là Mỹ Tho. Nhưng anh có biết một số thông tin về Viện
trưởng Lê Phước Sang qua chuyện kể từ người anh họ lớn tuổi từng du học tại Đại học
Pittsburgh, Pennsyvania.
- Ông Viện trưởng này du học ở Mỹ về nước với bằng Tiến sĩ Đệ Tam Cấp ngành
Bang Giao Quốc Tế, sau đó sáng lập Đại học Hòa Hảo năm 1970. Cuộc đời của
nhân vật xuất chúng này khá ly kỳ, ông từng là Đại úy trong Quân lực VNCH, có
bằng Luật, từng là Thẩm Phán, Dân Biểu góp phần soạn thảo Hiến Pháp nền Đệ
Nhị Cọng Hòa rồi được cử đi du học Mỹ và bây giờ là Viện trưởng Đại Học.
Aida và Tom chăm chú lắng nghe rồi cùng thốt lên “Very impressive!”
- Chưa kể ông từng là Ứng cử viên Phó Tổng Thống và trong suốt thời gian dài
ông còn là thành viên thường trực của Ban lãnh đạo Giáo hội Phật giáo Hòa
Hảo…Nhân cười nhìn Tom…Không ngạc nhiên khi thấy Hoa Kỳ của mầy muốn
“nuôi” người này sao?
Tom gật đầu thán phục.
- Đúng vậy! Một nhà lãnh đạo có tài năng.
- Vì vậy hai người nên chuẩn bị câu trả lời sao cho khéo khi gặp anh Hai của
Hạnh Nhiên, vì có thể đụng phải câu hỏi “Tại sao không liên lạc thẳng với Tiến sĩ
Viện trưởng?” Chắc chắn USAID đã từng tài trợ cho Đại học Hòa Hảo qua Tiến
sĩ Sang. Anh Hai cũng có mặt mủi trong Giáo phái Hòa Hảo nên có thể sẽ thận
trọng và giữ tế nhị để tránh bị hiểu lầm.
Aida biết ơn Nhân đã suy nghĩ thấu đáo cho hai người nhưng nàng hy vọng Trung tá
Bác sỹ sẽ hiểu đây chỉ đơn giản là một số học bổng Tòa Đại Sứ muốn tặng cho sinh
viên cần giúp đở.
- Đúng đó! Hèn gì tụi thằng Quang Phúc gọi mầy là Triết gia cũng phải. Mầy nghĩ
sâu xa quá.
Nhân đứng lên, vỗ vai Tom…Hi vọng là vậy...Mình đi được chưa!?
Anh nhường đường cho Aida, cười nói.
- Tôi tin chắc Hạnh Nhiên sẽ rất vui gặp được cô.
Chú Tài xế trong quân phục chỉnh tề mở rộng cổng biệt thự. Chú ra hiệu cho xe Jeep
của Tom chạy vào sân đậu bên xe của anh Hai dưới bóng mát cây xoài. Chú thoáng
chào hai người khách lạ rồi nhìn Nhân.
- Chào Thiếu úy, cô Út đang ở trên lầu với Cu Bi. Tui đi rước Trung tá với Cô Hai
về.
- Nhờ chú vào nói với Út có chúng tôi ở ngoài nầy hái xoài chờ. Nhắn với Út sửa
soạn một chút, không gấp.
Chú Tài xế cúi chào, đi vội vào nhà. Nhân lấy cái khoèo dựng bên gốc xoài, chỉ lên cây
chi chit xoài chín vàng. Aida lắc đầu khi anh hỏi cô đã có dịp ăn xoài chín cây ở Sài
Gòn bao giờ chưa.
- Để tôi hái một mớ lát vào nhà ăn. Rất ngọt và thơm, ngon lắm.
Aida nhìn cây xoài trĩu trái, tấm tắt khen.
- Trái chín đẹp và thơm quá! Em chưa hề thấy cây xoài lớn nhiều trái chín vàng
như thế này bao giờ.
Chú Tài xế trở ra, vòng chiếc Jeep ra khỏi cổng khuất dạng. Nhân trao cái khoèo và giỏ
xoài cho Tom.
- Mầy biết lựa xoài chín chứ!? Trái to, màu thật vàng là được…Anh cười nhìn
Aida…Nhờ cô này chỉ cho. Tao vào mời cô chủ ra đón mình vào.
Nhân vừa vào tới phòng khách đã thấy cô Út dắt Cu Bi xuống lầu. Thằng bé nhanh
nhảu, vòng tay cúi đầu chào chú Út.
- Cô chủ vựa xoài bữa nay tươi như xoài chín cây, thấy mà ham.
Hạnh Nhiên lườm anh rồi nhìn màu vàng kim của chiếc áo polo đang mặc, nàng nhoẻn
miệng cười tươi.
- Anh này! Áo Me mua tặng hôm hai cô cháu đi phố đó. Cô nói em mặc màu này
hợp.
Nàng nhìn ra sân ngạc nhiên, Nhân cười giải thích.
- Anh ấy chính là người bạn thân cùng tốt nghiệp trường Hải Quân mà anh và
Quang Phúc hay nhắc đó. Cô gái là girl friend của anh ta. Cô này mới qua Sài
Gòn làm việc, muốn làm quen kết bạn với một bạn nữ biết tiếng Anh. Ngoài ra
hai người cũng muốn được giới thiệu với anh Hai, có việc liên quan đến Đại học
Hòa Hảo.
Hạnh Nhiên nhìn người sĩ quan Hải quân Hoa Kỳ trong quân phục khaki vàng đội calot
cùng màu và nét mặt khả ái của cô gái đứng cạnh anh ta, lòng xúc động nhớ lại thời
gian nàng được điều trị trên tàu Bệnh viện ngoài khơi Vũng Tàu gần hai năm trước.
Những con người xa lạ trên một con tàu xa lạ đã chạy đua với thời gian để cứu sống
nàng. Nàng nợ họ mạng sống của mình. Suốt thời gian hai tuần trước khi xuất viện
được trực thăng chở vào Sài Gòn, Hạnh Nhiên đã được một nữ y tá có đôi mắt xanh và
mái tóc màu hạt dẻ thật dể thương, trực tiếp hướng dẫn tập thể dục hai buổi mỗi ngày
để phục hồi chức năng tim. Chị ấy thỉnh thoảng đưa nàng ra ngoài trời đi lại hong nắng
trên boong tàu. Hình như họ đều biết về ca mổ ghép tim của nàng, nhiều sĩ quan hay
thủy thủ dừng lại thân mật chào hỏi. Chị y tá thường cười nói với Hạnh Nhiên.
- Họ gọi em là Miracle Girl, Cô Gái Kỳ Diệu đấy! Chị cũng cảm thấy thế…chưa nói
đến accent nói tiếng Anh thật tuyệt vời của em.
Aida và Tom chợt ngưng trò chuyện ngưỡng mộ nhìn cô gái tóc ngắn thật xinh đẹp với
đôi mắt nâu to, đang đi cạnh Nhân về phía họ. Nhân nắm tay Cu Bi nhìn mọi người.
- Hai chú cháu mình đứng đây nghe ba người bạn mới này tự giới thiệu nhau…Cô
chủ vựa xoài mở màn đi.
- Em là Hạnh Nhiên, rất hân hạnh được gặp anh chị…Nàng niềm nở bắt tay hai
người khách.
- Tôi là Tom bạn Navy với Nhân và Quang Phúc…Tom hướng về phía cô
gái…Còn đây là Aida bạn gái tôi, cô ấy làm việc ở Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ.
Aida vuốt tóc, nhoẻn miệng cười tươi.
- Rất vui được gặp Hạnh Nhiên. Tôi mới đến Sài Gòn chưa được hai tháng, chưa
quen biết ai cả. Hi vọng chúng ta sẽ có dịp gặp nhau thường hơn.
Hạnh Nhiên mời mọi người vào nhà. Cu Bi tự lúc nào đang khệ nệ kéo lê giỏ xoài theo
sau.
- Hai anh uống bia nha. Còn chị Aida chắc là chưa có dịp uống nước ngọt nội địa,
hôm nay thử đi ha.
Hạnh Nhiên vào tủ lạnh nhà bếp để lấy thức uống mang ra. Aida nhìn theo nói nhỏ với
Tom và Nhân.
- I love her! Cô ấy đẹp quá, nói tiếng Anh lưu loát với âm giọng British nghe mà
muốn rụng tim.
Tom vỗ tay vào nhau, buột miệng.
- Ở nhà mầy sáng nay, khi nhìn thấy tấm ảnh Hạnh Nhiên trên kệ sách tao có nói
với mầy “Audrey của Sài Gòn” nhưng không chắc lắm, bây giờ thêm British
accent nữa thì đích thực rồi.
Aida cũng khích động không kém.
- Đúng rồi! Breakfast at Tiffany’s. Audrey bên bệ cửa sổ, ôm đàn guitar hát Moon
River.
Nhân cười lớn.
- Mấy người làm tui lo quá!
Hạnh Nhiên bưng khay thức uống, thắc mắc nhìn Nhân khi thấy mọi người đang làm ra
vẽ điềm nhiên.
- Tom nói “tốt” sau lưng em thôi!...Anh cười…Một chuyện em biết rồi, “Công chúa
Thành Rome”. Chuyện kia là Aida hỏi em học Anh văn ở đâu mà phát âm với
British accent nghe muốn rụng tim.
- Dưới Long Xuyên, từ năm lớp Đệ Thất em may mắn được một mục sư người
Ăng-Lê dạy kèm English chung với con nuôi của họ. Được mấy năm, hết lớp Đệ
Tứ thì con bạn theo ông bà về nước…Hạnh Nhiên cười…Mà em thấy cũng
thường mà, nhiều khi em còn nghĩ nó hơi ngọng ngọng, có gì đâu mà rụng tim
dữ vậy.
Nàng trao bia “33” cho hai anh chàng và chai nước ngọt nội địa cho Aida.
- Chị thử Birley’s cam vàng không gas này xem sao. Em thích thứ giải khát này
lắm…Ah, chị làm việc ở Tòa Đại Sứ Mỹ vậy là hàng xóm với em rồi. Em học ở
Đại học Văn Khoa chỉ cách Tòa Đại Sứ một quãng phố thôi.
- Vậy mình gặp nhau thường xuyên nghe…Aida nhìn cô gái lòng dâng lên nỗi vui
ngọt ngào…Hạnh Nhiên chắc nhỏ hơn chị một hai tuổi, hay là mình gọi nhau chị
em cho gần gủi.
Hạnh Nhiên xúc động gật đầu. Aida thân thiện ôm Hạnh Nhiên đánh dấu tình chị em
bạn giữa hai cô gái. Aida hào hứng dặn dò.
- Khi nào muốn gặp nhau Hạnh Nhiên cứ đến cổng Tòa Đại Sứ, phía đường Mạc
Đĩnh Chi, nhắn với ông lính Thủy Quân Lục Chiến gác cổng gọi vào văn phòng
là chị xuống ngay. Nếu sau giờ hành hánh thì em ghé qua khu building số 22 Gia
Long, gần thôi chỉ cách Thống Nhất một quãng đường.
Tom nhìn Nhân lắc đầu, nét mặt làm ra vẽ buồn thảm.
- Con đường tình duyên của mầy với tao kỳ này coi như xong. Hai chị em này đã
bắt cóc bạn gái của hai đứa đi mất rồi.
Aida cười thích thú còn Hạnh Nhiên thì ngây thơ phân trần.
- Em sắp vào năm cuối rồi, phải lo học hành tốt nghiệp làm gì có thời gian đi đâu
nhiều mà bị bắt cóc. Tui đang lo học xong không biết có tìm được việc làm
không đây.
- Em đừng tin cha đó nói. Tom ở cùng khu building với chị đó, nhưng ảnh ở tầng
trên cao an ninh kỹ lắm khó vào. Chị ở tầng thấp chung với nhân viên của
USAID và Tòa Đại Sứ.
Tom chăm chú nhìn Hạnh Nhiên thăm dò.
- Em muốn nói về việc làm sau khi tốt nghiệp? Chuyện nhỏ! Làm việc ở MACV
hay USAID thường đi công tác xa có phần phức tạp. Còn ở ngay thủ đô Sài Gòn
nếu muốn tìm một nơi môi trường làm việc tiêu chuẩn quốc tế, lương cao, nhiều
cơ hội thăng tiến thì đó chính là Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ. Rất khó vào, nhưng nếu
chuẩn bị kỹ lưỡng…Tom nháy mắt cười với Aida…cọng với một chút xíu tình chị
em thì làm đồng nghiệp với cô nàng Aida cũng là điều vui đấy.
Nhân nhìn Hạnh Nhiên có vẽ đang rối rắm vì mấy cụm chử tắt MACV, USAID anh cười
đặt tay lên vai nàng khuyến khích.
- Thằng bạn anh đang nói chuyện đứng đắn. Lắng nghe lời khuyên của Tom rồi
bớt xuống chừng hai ba phần trăm thì vừa… Nhân cười…Anh vào bếp cắt xoài
đây.
- 97, 98 là được điểm A rồi…Aida nhìn Tom cười…Not too bad, Darling!
Đứng ở phòng ăn gọt xoài, Nhân vẫn nghe rõ giọng Tom sôi nỗi “cố vấn”.
Thời gian này sang năm, ngoài bằng Cử nhân Anh văn nếu em có chứng chỉ TOEFL
hay Michigan Test of English Language Proficiency, có thể đánh máy mười ngón cở 60
chử một phút và nghe viết nói tiếng Anh lưu loát thì làm việc tại Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ
không phải là giấc mơ viễn vông đâu.
- Trước giờ em chỉ nghĩ ra trường xong sẽ xin làm cô giáo dạy Anh văn ở một
trường Trung học nào đó. Bây giờ nghe anh nói, em cảm giác thấy chân trời mới
sáng hơn…Hạnh Nhiên cười…và coi bộ hấp dẫn hơn.
- Đúng vậy! Thử tưởng tượng chị em mình là đồng nghiệp…Aida cười dòn…Quá
vui!
Nhân trịnh trọng bưng dĩa xoài lớn đã gọt cắt tươm tất để lên bàn, có cả vài dĩa nhỏ ăn
trái cây và hộp tăm. Hạnh Nhiên nhìn Nhân mỉm cười, ánh mắt biết ơn.
- Mời anh chị! Nàng lấy cây tăm găm một miếng xoài để vào dĩa nhỏ trao cho
Aida…Chị ăn thử.
Aida cắn miếng xoài, nhắm mắt vài giây thưởng thức trọn vẹn hương vị thơm ngọt lạ
lùng tưởng quyện mãi vào vị giác không rời. Nàng xuýt xoa khen.
- Ngon tuyệt! Lâu rồi mới được ăn miếng trái cây ngon như thế này.
- Chị Aida ăn nhiều thêm. Mời hai anh!
Tom đứng lên kéo Nhân ra cửa.
- Để hai cô nàng ăn trước. Mầy ra xe phụ tao mang cái này vào.
Tom khệ nệ bưng vào phòng khách một thùng lỉnh kỉnh máy ghi âm, tai nghe, micro,
nhiều băng nhựa và sách có đánh số thứ tự. Nhân thì ôm một Máy Đánh Chữ điện còn
mới, màu đỏ rất đẹp và vài tệp giấy trắng.
Aida nhìn cái máy đánh chử, nói với Hạnh Nhiên.
- Máy đánh chử này là IBM Selectric Model 71, tốt lắm. Ở văn phòng chị cũng xử
dụng máy này nhưng cũ hơn Model 70.
Tom chỉ vào thùng máy ghi âm giải thích…Gần đây trong một lần trò chuyện, Nhân có
nói với anh một năm nữa em sẽ tốt nghiệp, tự dưng anh hay nghĩ tới cơ hội cũng như
điều kiện để được vào làm việc tại Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ. Hai ngày trước anh tình cờ vào
kho MACV nên ký mượn trong vòng một năm giàn máy dạy Anh Ngữ này. Bộ Băng
nhựa và Sách có đánh số thứ tự các bài học theo trình độ từ thấp đến cao được dùng
với giàn máy để luyện nghe và nói. Nhân sẽ chỉ cho em cách xử dụng.
- Thời gian này năm tới, anh tin chắc em sẽ lấy được TOEFL hoặc pass được
Michigan Test of English Language Proficiency…Tom cười…Còn cái máy đánh
chử IBM này thì anh và chị Aida tặng em. Happy typewriting!
Hạnh Nhiên xúc động, ôm chầm lấy Aida.
- Em biết làm gì để cảm ơn anh chị đây?
- Ê! Cô có lộn không đó? Tui là người có công nhiều nhất sao lại không được
hug?...Tom la lớn khiếu nại.
- Nhân, anh ôm Trâu Nước giùm em cái!...Hạnh Nhiên níu áo Nhân cầu cứu.
Aida thốt lên ngạc nhiên, đôi mắt cùng màu tóc hạt dẻ mở lớn.
- Trâu Nước! Em cũng biết Trâu Nước sao? Chị mới nghe lần đầu tiên sáng nay
nhưng chưa kịp hỏi.
- Hôm nay là lần đầu tiên em gặp anh Tom nhưng tên tuổi anh ấy đã vang danh từ
lâu, nghe nói từ ngày còn trong trường Hải Quân…Hạnh Nhiên chỉ vào
Nhân...Chắc là do ba Ông Thần này đặt rồi chết tên luôn. Chị sẽ có dịp gặp hai
người kia sớm thôi.
Mọi người vui vẽ trở về với dĩa xoài, cười đùa vui vẽ. Với sự góp mặt của Tom dĩa xoài
vơi nhanh trông thấy. Aida lườm Tom cười thật đáng yêu.
- Giờ thì em hiểu vì sao anh có cái tên Trâu Nước đáng yêu rồi.
- Chưa đâu! Nếu cô chứng kiến được trận tsunami do Tom gây ra tại hồ bơi
trường Hải quân sau khi anh chàng đâm đầu xuống nước từ ván nhảy cao 12ft
thì cái tên Trâu Nước nghe càng đáng yêu hơn. Còn nữa, chờ hoài không thấy
trồi lên, huấn luyện viên phải lặn xuống kéo lên.
- Ê! Mà mầy cũng đâu có hơn gì tao.
- Thì vậy, nhưng tao không gây ra sóng thần. Và cũng vì vậy hai đứa mới bị EI
Bơi (phải học bơi ngoài giờ) rồi chứng kiến cảnh “sống để bụng chết mang theo”
không dám tỏ cùng ai.
Tom vừa ra dấu ngăn không để Nhân kể hết câu chuyện thì hai cô gái đã nhao nhao
đòi nghe tiếp. Aida kéo tay áo Tom vừa năn nỉ vừa hăm dọa.
- Anh kể tiếp đi. Please…Bộ có gì gian dối muốn dấu diếm sao?
Tom câu giờ.
- Anh kể cũng được, nhưng ở đây ai chưa được 21 tuổi.
Hạnh Nhiên chần chừ.
- Em còn hai tháng rưởi nữa là 21. Nhưng tuổi Ta của em là 22 rồi đó.
Sau khi nghe Nhân giải thích về tuổi Tây tuổi Ta, Tom mừng quá dứt khoát lắc đầu.
- Tuổi Ta không tính, chờ ba tháng nữa rồi tui kể cho mọi người cùng nghe luôn.
Vừa lúc đó, Cu Bi ba chân bốn cẳng chạy vào vừa thở vừa nói…Cô Út ơi, Mẹ về rồi.
Anh Chị Hai bước vào cười thân thiện với mọi người vừa đồng loạt đứng dậy chào chủ
nhà. Sau khi nghe Hạnh Nhiên giới thiệu, Chị Hai chào Tom và Aida rồi cáo từ dẫn con
trai vào nhà sau. Anh Hai thân mật bắt tay mời khách cùng ngồi. Nhân giới thiệu hai
người bạn Mỹ.
- Tom với em và Quang Phúc cùng tốt nghiệp trường Hải Quân ở Newport, qua
Việt Nam tình cờ Tom lại là Sĩ quan Cố vấn trên HQ13 một thời gian nên tụi em
rất thân nhau. Hiện nay Tom được biệt phái về MACV.
Nhân hướng qua Aida giới thiệu thêm về nàng.
- Aida là nhân viên ở Tòa Đại Sứ…Nhân cười…Hai tháng trước trên chuyến bay
qua Sài Gòn nhậm chức tình cờ ngồi cạnh Tom đi phép về, không biết ai bắt cóc
ai hay tại ghế trên phi cơ quá chật, hai người hiện giờ là “trời sinh một cặp”.
Aida duyên dáng phân trần.
- Thật ra lúc đó trên máy bay em đang lo không biết đường về Tòa Đại Sứ, may
có một anh chàng Sĩ quan Hải Quân tự quảng cáo mình là thổ địa Sài Gòn nên
em định đi theo để nhờ vả, không ngờ lúc đến phi trường em được xe Tòa Đại
Sứ ra đón còn Tom khéo ăn khéo nói nên được cho đi ké. Và thế là hai đứa cho
nhau quá giang từ đó tới giờ.
Anh Hai gật đầu phụ họa.
- Xem ra Sài Gòn là đất lành cho mối tình đẹp này nở hoa rồi. Chúc mừng!
Tom và Aida nắm tay nhau, mỉm cười đồng tình với ánh mắt đầy thiện cảm.
Anh Hai có ấn tượng tốt về Tom đồng thời vị trí công việc có vẽ “ăn ý” của Tom và Aida
cũng mang lại cho anh chút tò mò muốn tìm hiểu.
- Tôi là Chỉ huy phó Trường Quân Y, Đại học đào tạo Bác sỹ Quân Y cho Quân
lực VNCH tại Sài Gòn. Thật hân hạnh có hai vị đến thăm và biết đâu sẽ mở ra
giao hảo tốt đẹp sau này.
Aida và Tom vui mừng đón nhận tín hiệu tốt từ anh Hai của Hạnh Nhiên. Hai người
trình bày với ông Trung tá Bác sỹ về dự án của Tòa Đại Sứ mà Aida được giao trách
nhiệm liên lạc với Đại học Hòa Hảo để thành lập một quỹ học bổng dài hạn cho sinh
viên nghèo của Trường. Tom nhìn Nhân rồi hướng về anh Hai giải thích.
- Trong một lần chuyện trò Nhân kể về gia đình Trung tá và cô em út Hạnh Nhiên
quê ở Long Xuyên nên hôm nay đã nhờ Nhân đưa đến giới thiệu với hy vọng
Trung tá giúp đở tạo cơ hội liên lạc với Trường để có thể tiến hành chương trình
học bổng cho kịp năm học mới.
Thoáng thấy Nhân khẻ gật đầu, anh Hai tỏ vẽ trầm ngâm hỏi.
- Vậy ngoài những thông tin bình thường về một trường Đại học, anh chị đã tìm
hiểu thêm được gì về Đại học Hòa Hảo?
Aida trung thực trình bày những điều nàng tìm hiểu được qua hồ sơ của USAID và Tòa
Đại Sứ. Anh Hai thầm đoán thân phận của anh chàng Sỹ quan Hải quân Mỹ hoạt bát
đang ngồi trước mặt là khá đặc biệt khi nghe Tom kể rành mạch sự giúp đở rất sớm
của MACV đã dùng máy xáng thổi bùn đắp nền cho cơ sở của Viện Đại học Hòa Hảo
từ lúc khởi công vào cuối năm sáu chín ở gần Bắc Vàm Cống. Anh Hai cười lớn nhìn
Tom và Aida.
- Hai người biết về Viện Đại học Hòa Hảo còn nhiều hơn cả tôi đấy. Vì thế tôi
đang phân vân tại sao anh chị không phát học bổng qua ngã USAID có sẳn từ
trước? Nếu tôi đồng ý giúp, sự góp mặt của tôi lúc đó biết đâu sẽ gây ra hiểu lầm
với Tiến sỹ Viện trưởng và Lãnh đạo của Phật giáo Hòa Hảo, điều mà tôi không
bao giờ muốn xãy ra. Tôi hy vọng được anh chị giúp giải tỏa thắc mắc này vì thật
ra tôi rất mong muốn có cơ hội đóng góp chút công sức cho Đại học Hòa Hảo.
Tom thầm cảm ơn khuyến cáo của Nhân sáng nay, hắn rành mạch thuyết phục anh
Hai. USAID là cơ quan chính thức tài trợ cho Đại học Hòa Hảo thông qua văn phòng
Tiến sỹ Viện trưởng trong ba năm qua và vẫn tiếp tục không có gì thay đổi. Quỹ học
bổng của Tòa Đại Sứ không liên quan đến tài trợ của USAID, nó là nguồn tài chánh
cộng thêm vào để giúp phần quan trọng nhất của Trường thăng tiến, đó chính là phúc
lợi của Sinh Viên. Học bổng sẽ được phân phối thẳng đến sinh viên nghèo với sự giúp
đở của Trường trong việc tuyển chọn danh sách những người hội đủ điều kiện nhận
học bổng.
Anh Hai lắng nghe, cảm thấy yên tâm hơn qua sự giải thích của Tom và Aida. Anh nhìn
em gái.
- Út thấy sao? Có muốn đi cùng Aida xuống Long Xuyên không? Còn chú Nhân có
ý kiến gì cho anh Hai thì nói anh biết.
Aida mừng rỡ với khả năng có Hạnh Nhiên đi cùng, nàng hớn hở thuyết phục bạn.
- Bằng lòng đi Hạnh Nhiên! Hai chị em mình đi với nhau, nhân tiện thăm gia đình
luôn.
Hạnh Nhiên nhìn Nhân, ý nghĩ lóe trong đầu sẽ có Nhân cùng về thăm Má và Ngoại
khiến nàng suýt reo lên thì vừa lúc Nhân vỗ về lên tay cô, ghé vào tai thì thầm việc
chiến hạm sắp rời Sài Gòn công tác. Nhân cười nhìn Anh Hai và bạn.
- Ý kiến thì em có nhưng không biết hai người bạn của em hay chính xác hơn là
Tòa Đại Sứ có đáp ứng được hay không? Đó là, nếu anh Hai chịu giúp cho Đại
học Hòa Hảo thì Tòa Đại Sứ nên để ảnh giúp luôn Đại học Cao Đài ở Tây Ninh.
Dĩ nhiên là nếu Anh Hai bằng lòng…Còn nữa, Tom và Aida hai bạn luôn nhớ là
ở Việt Nam, hai chữ Cao-Đài Hòa-Hảo luôn đi kèm với nhau trong nhiều lãnh
vực, đặc biệt là chính trị.
Aida nhìn Tom khẻ gật đầu. Hắn chỉ tay vào mặt bạn “xỉa xói”.
- You wizard can read us like a book! Mày đi guốc trong bụng tụi tao rồi.
- Đúng là em được cho hay sau khi dự án ở Hòa Hảo hoàn thành, Tòa Đại Sứ sẽ
tiếp tục với dự án học bổng cho sinh viên Viện Đại học Cao Đài ở Tây Ninh.
Trường này thành lập mới được một niên khóa, sinh viên đa số từ Miền Trung và
Miền Đông Nam Phần đều nghèo…Aida nhìn Anh Hai…Tụi em hy vọng anh sẽ
bằng lòng giúp cho cả hai trường, nhưng trước tiên là tiến hành ở Đại học Hòa
Hảo.
Ông Trung tá Bác sỹ cười hào sảng đứng lên bắt tay Aida và Tom.
- Quyết định vậy đi! Cảm ơn hai vị đã tạo cơ hội. Tôi cần sẳn một văn thư chính
thức từ Tòa Đại Sứ để hy vọng gặp được Tiến sỹ Viện trưởng tại Sài Gòn trong
vài ngày tới trước khi chúng ta xuống Long Xuyên, rồi tùy theo đó mà tiến hành
các bước kế tiếp.
Anh Hai nháy mắt nhìn em gái như con mèo ngoan ngồi nhu mì bên Nhân.
- Tiếc quá! Ông Quan Tàu thủy của Út chắc có việc quan trọng hơn ngoài biển
rồi…Chị Hai với Cu Bi sẽ xuống Long Xuyên với anh Hai. Út đi cùng xe với Aida
để giúp thông dịch. Mình nhân dịp này về thăm Má và Ngoại luôn.…Anh Hai
cười trêu chọc em…Út đừng quên giới thiệu mía ghim, mận, cóc, chùm ruột và
nhất là sầu riêng lúc qua Bắc Mỹ Thuận, Vàm Cống cho bạn Aida của em đó
nha.
Aida thở ra nhẹ nhỏm cùng Tom đứng lên bắt tay và nói lời cảm ơn đến ông Trung tá
Bác sỹ.
- Em rất háo hức chỉ muốn đi ngay vào lúc này. Đúng là chuyện tốt nên làm và
thật sự không có gì vui hơn là được thăm quê hương của người bạn mới ngay
vào chuyến đi đầu tiên của mình ở Việt Nam.
Nhân vui mừng nhìn ra sự thấu hiểu và hài lòng của anh Hai về cơ hội đang đến. Anh
chợt cảm nhận một nỗi vui sống động trào dâng trong lòng hòa với mong muốn rất
nhiệt tình mọi người sẽ gặp nhau tại ngôi nhà có Hạnh Nhiên chờ sẳn vào chiều mai.
Hai người sẽ tổ chức bữa ăn tối tại nhà. Nhân hình dung Hạnh Nhiên mở cổng nhà,
xách chiếc giỏ đầy thức ăn từ chợ về, khoan thai bước lên mấy bậc hiên cao vào nhà.
Anh nhìn thấy nàng thoải mái trong bộ bà ba mặc ở nhà vừa nghe nhạc vừa luôn tay
nấu nướng. Anh mường tượng đông đủ bạn bè người thân vui vẽ đứng ngồi, chuyện
trò rôm rả trong gian phòng khách ấm cúng.
Nhân tỉnh cơn mộng ngày vội vàng hội ý với “cô chủ nhà” Hạnh Nhiên về bốc đồng của
mình muốn mời mọi người đến nhà ăn tối “dã chiến” kiểu Buffet tự chọn, đứng ngồi tự
do.
- Út đang nghĩ Hè mà anh. Em đi chợ sớm rồi đến nhà trước trưa, như thế sẽ có
nguyên buổi chiều để chuẩn bị. Để em hỏi ý kiến chị Hai.
Nhân nhìn đồng hồ.
- Anh phải về tàu trước 5 giờ chiều để kịp đi lấy nhiên liệu. Sau ngày mai, chỉ còn
ba ngày là chiến hạm rời Sài Gòn, lần này nghĩ bến chưa được ba tuần phải đi
rồi.
Anh nắm tay nàng.
- Anh chờ em xuống…Không cần nấu nướng gì nhiều đâu. Ice Cream, bia rượu,
nước ngọt đã có sẳn. Anh sẽ ghé Chợ Cũ mua gà, vịt, bánh mì và biểu thằng
Tom bưng vào một ít thức ăn Mỹ cho lạ miệng.
Tom và Aida đang lịch sự thoái thác lời cảm ơn của anh Hai về quà tặng của hai người
cho Hạnh Nhiên. Anh Hai nghe xong, cười đùa.
- Vậy là cái máy đánh chử Remington cổ lỗ sĩ của anh Hai từ nay bị ế rồi.
Tom quay qua hỏi Nhân.
- Mày cần tao chở về chiến hạm không?
- Không. Nhưng tao cần mày sau giờ hành chánh ngày mai, dù có thư của Tòa
Đại Sứ hay chưa mày vẫn đưa Aida đến nhà tao, nếu có thêm khách Tòa Đại Sứ
càng tốt. Hai đứa tao mời mọi người đến ăn tối kiểu Buffet. Quan trọng là mầy cố
gắng bưng tới một hai khay thức ăn Mỹ để…Nhân cười…trao đổi văn hóa ẩm
thực Việt-Mỹ
Tom và Aida cáo từ ông Trung tá Bác sỹ. Nhân tiễn họ ra xe.
- Cô Aida giúp nhắc nhở ông bạn Trâu Nước của tôi về chiều mai. Tính hắn mau
quên.
- Gì chứ ăn thì tao ít khi quên lắm. Chắc chắn là có vịt quay bánh mì đúng
không?...Tom cười lớn.
- Bye! Hẹn gặp anh và Hạnh Nhiên chiều mai…Aida lên xe, chiếc Jeep từ từ chạy
ra cổng.
Vợ chồng anh Hai đang chơi đùa với Cu Bi trên hiên nhà lúc Nhân trở vào. Anh Hai vỗ
vai Nhân khen ngợi.
- Chú mày nhạy bén lắm! Cài thêm anh Hai vào với dự án học bổng của Tòa Đại
Sứ cho Đại học Cao Đài.
- Em nên hội ý anh trước, nhưng ngay lúc đó không có thời gian, may mà hợp với
ý anh.
Thời gian đi tuần ngoài biển, Nhân có thì giờ đọc báo chí nhiều nên có biết đôi điều khá
thú vị về hai Viện trưởng của Đại học Hòa Hảo và Cao Đài. Một ông là Tiến sỹ đào tạo
ở Mỹ, là Thượng nghị sĩ. Ông kia là Luật sư từ lò Pháp, nguyên là Thủ tướng VNCH.
Nhân cười…
- Bây giờ nếu anh vào giữa kéo được hai vị đó tay bắt mặt mừng thì người trong
“Nhà Trắng” ở đường Thống Nhứt sẽ chú ý đấy.
Chị Hai kéo Nhân về với “bữa ăn tối dã chiến của chú” vào chiều mai, vừa lúc Hạnh
Nhiên từ trong nhà ra đến bên anh.
- Chị Hai bàn với em rồi.
Hạnh Nhiên sôi nổi thuyết trình kế hoạch nấu nướng…Mình sẽ nấu đơn giản món soup,
cơm tấm bì thịt nướng, xà lách trộn. Anh sẽ ghé Chợ Cũ mua vịt quay, heo quay, bánh
mì. Còn có món ăn Mỹ do Tom mang tới nữa. Tối nay em sẽ chuẩn bị những gì có thể
làm trước, sáng mai Chú Tài xế sẽ chở em mang tất cả theo xe, rồi ghé chợ mua thêm
những món cần trước khi đến nhà. Sau đó, chú Bảy giúp hái trái cây chín trong vườn
để ăn tráng miệng và làm quà cho khách mang về.
Hạnh Nhiên nói một hơi, rồi cười hỏi…Anh thấy được không?
- Anh biết em sẽ xuất sắc trong vai nội trợ mà.
Nhân móc bóp lấy tiền đưa cho nàng đi chợ, nhưng Hạnh Nhiên nhanh tay chặn lại,
nhìn vào xấp tiền anh vừa lãnh lương cười khi dễ.
- Nhiêu đây mà tưởng ngon lắm! Muốn biết trong nhà băng em có nhiêu không?
Hay là để em rút tặng anh một xấp xài chơi nha.
- Ờ há! Anh cũng quên mất, nhưng Lão Đông Tà chỉ tặng cho em thôi…Nhân lấy
tiền ra dúi vào tay Hạnh Nhiên bắt nàng phải nhận.
Anh Hai lắc đầu nhìn em gái làm bộ da diết thở dài.
- Em với út! Đúng là khôn nhà dại chợ. Anh Hai cho thì chê ít đòi thêm rồi quay
qua đưa hết cho trai đẹp.
Hạnh Nhiên đỏ mặt, dậm chân kéo tay áo anh.
- Hai không được ghẹo em đó nha! Bữa nào xuống Long Xuyên em méc Má với
Ngoại cho coi.
Ai nấy cười vang bước vào nhà lúc chú Bảy Tài xế mang giỏ lớn ra hái xoài. Nhân khệ
nệ mang dàn máy học tiếng Anh và chiếc máy đánh chử IBM lên phòng cho Hạnh
Nhiên.
- Chiều ngày mốt anh sẽ lắp đặt và hướng dẫn em cách dùng dàn máy này…Giờ
anh phải nhanh chóng ghé nhà bác Năm Thầu khoán và mẹ Tần Phương mời họ
chiều mai, rồi về chiến hạm trước năm giờ chiều.
- Anh lấy PC của em đi cho nhanh, khỏi mắc công chờ xe ôm hai ba đợt.
Anh gật đầu cười.
- Để cảm ơn cô chủ Hạnh Nhiên, chiếc PC sẽ được quá giang trên HQ13 cho tới
chiều mai khi tàu lấy nhiên liệu về cập vào Cầu B.
Nhân quay qua cúi chào anh chị Hai đang ngồi trò chuyện ở phòng khách. Anh cười với
họ, tự trách lu bu quá suýt quên cả hai người quan trọng nhất.
- Hai đứa em kính mời anh chị Hai và Cu Bi chiều mai ghé nhà ăn cơm tối.
Chị Hai thoải mái nhìn chồng lúc anh gật đầu, khoát tay…Chú Út đi lẹ lên kẻo trễ.
Hạnh Nhiên từ nhà bếp tay xách hộp thức ăn bới cho Nhân ăn tối và bịch xoài bước vội
vàng qua hiên nhà. Chị Hai vui nhìn đôi tình nhân quấn quít bên nhau trong ánh nắng
chiều. Nhân lúi húi treo xách thực phẩm lên xe rồi từ từ chạy khuất sau cánh cổng,
Hạnh Nhiên đứng nhìn theo.
- Hai đứa nó nhìn dễ thương như cặp chim câu.
Anh Hai quàng vai vợ. Họ ngồi bên nhau như thế thật lâu như đôi chim đậu trên nóc
ngôi nhà hạnh phúc bình yên giữa khu vườn hoa lá đượm hương.
(Còn tiếp)
KIM LOAN KIM LOAN Bạch Liên
Những ngày mưa dầm tuần qua đã siêng năng rửa sạch đất trời, nên phố phường ươm màu vàng chanh tuyệt đẹp ! Không khí trong lành thoang thoảng hương hoa. Những hạt bụi lang thang bay lơ lửng trong không gian, hình như vẫn còn hoen mi ươn ướt, nên nằm im chờ làn gió hong khô.
Trên freeway, nhiều vũng nước to lớn còn nhùng nhằng biếng lười, nằm trải mình dọc theo hai bên lề xa lộ. Mặt nước trong như tấm gương soi mặt. Nhưng không buồn chớp mắt long lanh, tình tứ ngắm nhìn trời cao.
Vầng mây thong thả bay bay. Hôm nay màn sương không che chắn, mà giăng lưng chừng bầu trời - nên pha sắc màu xanh biếc mộng mơ !
Lượng nước mưa tuôn đỗ vừa qua, đã giúp ích phần nào cho cây cỏ, rau trái trồng ngoài trời. Gần nhà tôi có những cánh đồng mênh mông không trồng lúa, mà là trồng cỏ.
***
Trước một ngày tin tức trên màn ảnh tivi thông báo “ngày mai sẽ có mưa to”.
Tôi thấy một chiếc trực thăng đã bay lượn lòng vòng trên bầu trời để rải phân. Nếu trời không mưa thì khi rắc phân cho cỏ tươi tốt như vậy, các đường ống dẫn nước phải xình xịch bung xòe.
Tia nước lao xao, tranh nhau bắn tung tóe, miên man quay tưới cho tan hết lượng phân này liên tục trong nhiều ngày, nhiều giờ. Hơn thế nữa, lượng nước cần được cung cấp cũng không phải là ít.
Thật vui !...
Hôm nay tôi chạy ngang qua, thảm cỏ trơ gan cùng tuế nguyệt, nay đã xanh rì rì. Bề mặt của cánh đồng bát ngát không còn bằng phẳng nữa. Ngọn cao ngọn thấp thay nhau vùn vụt, đâm chồi nhảy vọt.
Cỏ mọc lan nhanh lắm, chúng đã không bỏ lỡ thời cơ, nhanh nhẹn uống no say dòng nước mưa ngọt ngào. Mà trời cao đã vung tay, rưới xuống những nơi khô hạn.
Nắng mưa ai biết ngày mai
Hôm nay héo úa, oằn say giữa trời
Ông trời kêu gọi... mưa rơi
Cỏ giành uống nước, muôn nơi xanh đồng
JAN 7 - 2026
Bạch Liên KIM LOAN KIM LOAN Thanh Hà Thanh Hà KIM LOAN KIM LOAN 9. Đêm Tưởng Niệm Ca Sĩ Lệ Thu & Giới Thiệu Tác Phẩm THỜI GIAN của Vân Hà Nguyễn Diệu Anh Trinh Nguyễn Diệu Anh Trinh 10. NHỮNG NĂM BÍNH NGỌ ĐẶC BIỆT TRONG LỊCH SỬ VIỆT NAM VŨ THỊ HƯƠNG MAI VŨ THỊ HƯƠNG MAI IV. Hộp Thư Toà Soạn
Nguyệt San Giao Muà xin cám ơn những thân hữu đã dóng góp bài vở cho Nguyệt San Giao Muà số 281 . Một số bài khác sẽ được đăng dần vào số tớị Mong mỏi sẽ nhận được những sáng tác của các bạn bốn phương để cho Nguyệt San Giao Muà thêm phần hương sắc trong tương laị
Thể lệ để nhận Nguyệt San Giao Muà:
1) Ðể vào danh sách của NSGM (subscribe),
xin gửi email về GiaoMua2025@gmail.com
Ðịa Chỉ Liên Lạc:
Nguyệt San Giao Muà
Copyright
2002 by Giao Muà e-magazine and respective authors
1. NHÀ CON MỘT
Cũng là cái chị Nở, người chị khá thân thiết với tôi trong ca đoàn, hễ thấy mặt tôi vừa bước lên gác ca đoàn, chưa kịp ngồi xuống, chị đã mở đầu câu chuyện …mùa đông:
- Ui, năm nay ông trời đổ tuyết bù cho năm ngoái hay sao đó Loan ơi!
Tôi liếc chị, hững hờ:
- Thì sao ? Mùa đông Canada có tuyết ít hay nhiều, cũng là chuyện bình thường thôi mà, có gì lạ!
Biết lối nói chuyện tưng tửng của tôi, chị cười hề hề:
- Thì cũng phải than thở chớ! Nhớ năm rồi, chị bay từ Việt Nam về đây, cũng mùa này, mà trời khô ráo, tuyết chỉ lưa thưa mặt đường, mà năm nay thì hỡi ơi, tuyết đổ và gió rít, không kịp vuốt mặt .
- Nè chị, người được quyền …than thở là em đó nghen! Hồi đó ở trại, em chờ Mỹ phỏng vấn, bị rớt, rồi mới quay qua Canada. Còn chị, ai biểu nóng ruột, muốn đi sớm nên xin phái đoàn Canada cho đi định cư, giờ thì …ráng chịu, cho chừa cái tật hấp tấp!
Tới đây, tôi lại nhớ cái ngày ấy, khi tôi ngồi bàn phỏng vấn đi Canada. Thực ra, chỉ là cuộc nói chuyện ngắn gọn, vui vẻ, vì tôi làm việc trong văn phòng Cao Ủy trại tỵ nạn, thường xuyên giúp đỡ phái đoàn Canada chuyện điền forms cho các gia đình đi Canada, nên ông trưởng phái đoàn quen mặt, thấy tôi bị phái đoàn Mỹ từ chối, ổng sẵn sàng nhận tôi đi Canada bất chấp trong hồ sơ lý lịch của tôi có đầy đủ anh chị em đang ở Mỹ. Ổng cười, hỏi tôi:
- Nè, cô có biết Canada là xứ tuyết lạnh không?
Tôi cười duyên, tự hào:
- Tôi biết chớ! Canada lạnh như cái tủ lạnh!
Ổng xua tay:
- Không!! Lạnh hơn cái tủ lạnh nhiều lần đấy cô ơi!
Tôi hơi bị …quê, đang im lặng chưa biết nói gì, ổng nháy mắt:
- Cô vẫn có thời gian để …đổi ý, không đi Canada nữa đấy!
Tôi bèn nổi hứng… anh hùng:
- Ối, lạnh cỡ nào tôi cũng chịu được mà! Bao nhiêu người ở Canada chớ nào phải mình tôi!?
Vậy đó, bây giờ hơn ba mươi năm ở cái “xứ lạnh tình nồng”, mà mỗi khi mùa đông đến, tuy có quen thuộc, có chuẩn bị tâm lý sẵn sàng, mà đôi lúc cũng phải rên rỉ trong lòng, có khác gì chị Nở đâu.
Ở xứ này, câu nói mở đầu câu chuyện khi mùa đông, chắc chắn luôn là câu nói về …tuyết, về cái lạnh tái tê khi gió rét sang mùa. Chúng tôi hay nói với nhau rằng, mùa đông tuyết Canada trắng xóa, đẹp lắm, lãng mạn lắm, nhưng giá mà nhiệt độ đừng quá lạnh, cùng lắm là âm vài độ C thôi, thì tuyết sẽ càng đáng yêu hơn, Canada sẽ là một quốc gia tuyệt vời, có bốn mùa rõ rệt. À, trong nước Canada có một tiểu bang như thế, đó là British Columbia (BC), nơi có thành phố Vancouver xinh đẹp nổi tiếng, vì ở ngay biển nên mùa đông không lạnh nhiều, không có tuyết nhiều như những tiểu bang còn lại của Canada. Nhưng, lại là một chữ nhưng, nơi đây mưa rất nhiều, nên ai trốn tuyết qua đây lại gặp mưa, mưa dầm dề mưa lê thê, kéo dài từ ngày này qua ngày khác, cũng buồn…thúi ruột. Hơn nữa, vì nhiều người chọn kéo nhau về BC sinh sống nên giá cả sinh hoạt, nhà cửa rất đắt đỏ. Tóm lại, cuộc đời này, chả có gì là hoàn hảo, chả có nơi đâu là tuyệt vời “trăm phần trăm”, ai ở đâu rồi sẽ quen đó, sẽ chấp nhận và yêu thương nơi chốn mình đang gắn bó dài lâu.
Cái “lạnh hơn tủ lạnh” của Canada, đó là khi trời lạnh ở lúc cao điểm, thường là trong tháng 1 và tháng 2, có lúc xuống đến âm hai chục độ C, cộng với độ gió thổi có khi âm ba mươi độ, và cũng may, là những ngày lạnh ấy không kéo dài lắm (nghĩa là trong tháng 1và tháng 2, có vài ngày, hoặc một tuần “tái tê” mà thôi!), để rồi khi nhiệt độ lên chút đỉnh, bà con lại mừng rỡ bảo nhau: Ôi, tuần sau là ấm rồi, chỉ âm vài độ chớ nhiêu!! Nếu bữa nào trời nổi hứng, nhiệt độ bỗng lên qua 0 độ, vượt qua vài độ cộng, thì ôi thôi, vui như… thiên đàng.
Trở lại những ngày “tái tê teo đủ thứ”, tôi nhớ hồi đó đọc truyện, xem phim Dr.Zhivago, tôi đã không tưởng tượng nổi cái lạnh của xứ Nga, mà thương cảm cho nàng Lara và chàng Zhivago! Sau này mới biết, họ quay cảnh... tuyết giả ở Spain vào mùa Hè (vì đoàn phim không được phép quay ở Nga). Còn một số bối cảnh rừng mùa đông đêm dài hun hút tiếng sói tru, và cảnh xe lửa đi trong màn tuyết thì quay ở Finland và Canada vào mùa Đông…thiệt. Giờ thì tôi đã cảm được cái lạnh ấy rồi, té ra Canada của chúng tôi đủ lạnh xấp xỉ Siberia của Nga, trung bình âm 15 đến âm 20 độ C (ngoại trừ vài điểm lạnh nhất của Siberia là âm 40 độ C) nên mới được chọn để quay bối cảnh trong phim Dr. Zhivago, một trong những bộ phim kinh điển nổi tiếng khắp thế giới, cũng …oai đấy!
Và bây giờ xin được kể câu chuyện để kết thúc bài “mùa đông xứ lạnh” của tôi.
Tuần rồi, tôi có cái hẹn đi khám răng lúc 5 giờ chiều. Xin đừng ai hỏi, tại sao lại đi khám răng giữa mùa đông lạnh lẽo. Xin thưa, cái xứ này, mùa đông chính thức là từ tháng 12 qua đến tháng 1 tháng 2, nhưng kể từ tháng 11 trời có thể lạnh và tuyết rơi, thậm chí trời cũng vẫn còn chút lạnh qua đến tháng 3, nên nhiều người gom luôn cho tiện, rằng Canada lạnh 5 tháng dài. Vậy chả lẽ suốt ngần ấy thời gian, chẳng ai dám đi làm răng, khám bệnh hay sao? Trẻ con còn phải đi học, người lớn vẫn phải đi làm, thì các cuộc hẹn sức khỏe cũng cứ thế mà tiến hành, nhất là theo chu kỳ hãng bảo hiểm, nên tôi không thể bỏ lỡ chuyện khám răng định kỳ.
Rồi khoảng 1 giờ trưa, cô thư ký văn phòng nha sĩ phone cho tôi:
- Cô ơi! Vì hôm nay thời tiết xấu, tuyết đổ cả ngày mịt mù trơn trượt, chúng tôi có 2 người huỷ hẹn làm răng, mà cô là người có hẹn cuối trong ngày, nếu cô đến được lúc 2 giờ thì tốt quá, để chúng tôi có thể đóng cửa về sớm.
Tôi trả lời:
- Rất tiếc là không được vì tôi còn bận công chuyện khác. Tôi chỉ có thể đến sớm hơn 30 phút mà thôi, tức là 4 giờ 30 tôi sẽ có mặt.
- Tiếc nhỉ, dù sao cũng cám ơn cô.
Rồi một giờ sau, tức là khoảng 2 giờ, cô thư ký lại phone:
- Cô ơi, chúng tôi sẽ phải dời cái hẹn của cô qua tuần sau nhe, vì bây giờ nha sĩ có việc đột xuất phải đi.
- Này cô thư ký, thà anh nha sĩ cứ nói thẳng là muốn về nhà sớm trong một ngày tuyết lạnh như chiều nay, nghe có vẻ dễ thông cảm và lọt lỗ tai hơn nhiều.
Cô ấy chống chế yếu ớt:
- Nha sĩ bận thiệt mà.
Tôi là khách của phòng nha sĩ này hơn chục năm nay. Anh nha sĩ người Lebanon, tuổi trên 40, và cô thư ký người Philippine tuổi hơn 30, đều quen mặt tôi. Tôi nói tiếp:
- Này cô thư ký Lynn, không riêng gì tôi, mà bất cứ ai trong trường hợp này, đều nghĩ rằng chàng nha sĩ chẳng có bận đột xuất gì ráo! À mà nè, văn phòng của cô thường hay nhắc khách hàng về cái luật " 24-hour cancellation", nghĩa là nếu huỷ cuộc hẹn trước 24 tiếng thì ok, nếu không sẽ bị phạt $70, đúng không ? Nay tôi cho cô biết, tôi cũng có "24-hour" rule đấy nhé, nhưng tôi chỉ charge $50 thôi!
Cô ta cười khanh khách:
- Cô vui tính quá!
- Vui vẻ gì tầm này! Cô nhắn với chàng nha sĩ, tuần sau dù có bão tuyết động trời động đất thì cũng chớ có mơ đến chuyện dời cái hẹn của tôi nữa, lúc ấy đừng trách tại sao tui …hung dữ!
Tuần sau, tôi đến đúng hẹn. Mỗi lần có hẹn đi bác sĩ, nha sĩ, tôi thường chuẩn bị sẵn vài câu hỏi liên quan đến tình trạng của mình, hoặc có khi chỉ là những thắc mắc tổng quát.
Thường thì sau khi khám xong, họ hay hỏi bệnh nhân: “any questions?”, nhưng tôi vốn hay …ngược đời, luôn luôn hỏi ngay khi bắt đầu bước vào phòng, sau phần xã giao “hello” “how are you” là tiếp luôn: “I have some questions for you!!”. Họ sẽ lắng nghe, vui vẻ trả lời kỹ lưỡng hơn là để lúc cuối, lúc đó họ ở trong tâm trạng vội vàng đợi chờ bệnh nhân kế tiếp.
Bữa đó lạnh quá, phần vì còn bất mãn chàng nha sĩ dám… đơn phương hủy cuộc hẹn của tôi từ tuần trước, nên tôi bước vào ghế với khuôn mặt lạnh lùng hơn băng giá ngoài kia, chàng nhìn tôi cười cười như mọi khi:
- Cô có câu hỏi gì không?
Tôi lắc đầu, chàng ta hình như hiểu được “nỗi lòng mùa đông” của tôi nên dịu dàng chuộc lỗi:
- Lần này, và lần tới, cô sẽ không phải trả thêm tiền nhé.
Thông thường, bảo hiểm của tôi chỉ trả 90% chi phí, và tôi phải trả phần còn lại. Tôi hỏi:
- Ủa ... Ủa, lý do?
- Thì tuần trước cô đã nói với cô thư ký về cái "24-hour" rule mà? Tôi thật sự thích cái ý tưởng đó của cô!
Lúc này, tôi mới bật cười, quên mất bộ mặt nghiêm trang của mình khi mới bước vào:
- À à …Nhưng tôi chỉ "đòi" có $50, mà sao anh trả hơi nhiều?
- Tôi muốn cảm ơn cô đã dời cái hẹn qua tuần này, và tôi cũng xin lỗi vì đã huỷ cái hẹn sát nút, tôi thực sự sorry.
Có thế chứ! Thời gian, dù của bất cứ ai, cũng đều quý giá như nhau, phải không?
Thực ra, chỉ cần lời xin lỗi của chàng nha sĩ là tôi vui rồi, nhưng được offer khỏi phải trả tiền cho hai lần hẹn, thì tôi... vui hơn.
Bởi vậy, khi rời khỏi văn phòng nha sĩ, tôi lái xe thẳng đến…khu shopping khi ngoài trời tuyết vẫn rơi …rộn ràng!
Edmonton, Tháng 1/2026
Là lũ chúng tôi đấy, những con “ngựa” sinh năm Bính Ngọ 1966.
Năm đầu tiên bước vào ngưỡng cửa cấp ba, chúng tôi còn ngơ ngác, nhìn nhau …phòng thủ nhiều hơn là thân thiện . Bởi đó là năm lớp 10, vừa mới chia tay bạn bè, thầy cô của mái trường cấp hai, lại nghe nói lớp 10A1 năm nay sẽ là “Lớp Điểm” dành cho những học sinh được tuyển thẳng từ lớp 9 lên lớp 10 và những học sinh đạt điểm cao trong kỳ thi lên lớp 10 .
Nhưng tuổi trẻ vốn dĩ năng động, lại có máu “ngựa” hăng hái nên chúng tôi mau chóng phá bỏ những ngập ngừng xa lạ ban đầu, từ mùa Xuân đầu tiên của năm ấy. Trường tổ chức liên hoan văn nghệ, lớp tôi ngoài vài mục đơn ca là phần hợp ca kèm hoạt cảnh Hội Nghị Diên Hồng. Suốt hai tuần tập dợt sau giờ học, là những trận cười đau bụng, khi nhóm đóng vai ông già bà cả đi tham dự Hội Nghị Diên Hồng phải diễn y như thiệt, nhưng hễ nhìn thấy chàng lớp phó cầm loa bắt đầu tiết mục, ngân nga: “...Toàn dân nghe chăng, sơn hà nguy biến, hận thù đằng đằng, biên thùy rung chuyển…” là chúng tôi không nhịn được cười . Rồi nhóm hợp ca, khi thấy nhóm “ông già bà cả” còng lưng run rẩy đi dự Hội Nghị thì bật cười ha hả, không thể nào cất tiếng ca: “Kìa vầng hồng bừng chiếu trên đỉnh núi, ôi Thăng Long khói kinh kỳ phơi phới…”! Cứ vài lần như thế, chàng lớp trưởng ra lệnh mọi người phải diễn tập nghiêm túc vì trời đã về chiều tối, còn phải về nhà. Tôi về nhà, vừa ăn cơm vừa nghĩ đến cảnh tập dượt mà tủm tỉm cười một mình. Chưa chính thức đến ngày biểu diễn mà chúng tôi đã gần gũi như tự bao giờ. Sau chương trình văn nghệ toàn trường, mỗi lớp tự liên hoan Tết với nhau. Lớp tôi kéo lên sân thượng trường, là nơi ở của thầy Chủ Nhiệm, thầy người Quảng Nam, món Mì Quảng do mẹ một bạn trong lớp nấu, lần đầu tiên tôi ăn món này vừa lạ vừa đùa vui với bạn bè nên món ăn bỗng ngon tuyệt vời.
Chúng tôi, bầy ngựa non mười tám tuổi
Thức hay mơ đều thấy chuyện thiên đường
Đời vẫn nên thơ dù có lúc buồn
Lòng mở sẵn những ngày vui rạo rực
Như thế đấy, suốt ba năm cấp ba, 10A1-11A1-12A1 và vài năm sau nữa khi đã ra trường, chúng tôi vẫn giữ phong tục sáng mồng ba Tết, lớp trưởng và nhóm điều hành lớp, sẽ xuất phát, đi vòng vòng chúc Tết gia đình các bạn trong lớp, từ sáng sớm cho đến chiều, đoàn người ngày càng đông, chúng tôi sẽ kéo nhau đi chúc Tết Thầy Chủ Nhiệm, sau đó cả đám lại kéo nhau ra trung tâm Sài Gòn, chơi Thảo Cầm Viên, Tao Đàn, xem ca nhạc, và lần nào cũng kết thúc tại một quán hủ tíu về khuya trước khi chia tay ai về nhà nấy.
Rồi thời gian trôi đi, sau khi ra trường, kẻ vào Đại Học, Cao Đẳng, người đi làm, nỗi nhớ thương lớp cũ trường xưa chưa bao giờ phai nhòa. Chúng tôi vẫn tiếp tục gặp nhau, những buổi picnic tại Núi Bửu Long mùa hè, thăm nhau ngày xuân, số lượng người tham gia dần dần rơi rụng vì cuộc sống mưu sinh, vì gia đình, và cũng có vài bạn “rơi rụng” đúng theo nghĩa đen, vì bệnh hoạn hiểm nghèo, và đau lòng hơn có bạn bỏ xác ngoài Biển Đông trên con đường vượt biển tìm tự do.
Những con ngựa năm xưa, nay đã không còn trẻ nữa, mỗi đứa lưu lạc một phương trời, kẻ ở Mỹ, Canada, Úc, Châu Âu, mà dù đông nhất vẫn còn ở lại Việt Nam cũng tản mát khắp chốn, mỗi lần hẹn gặp nhau không phải là chuyện dễ dàng.
Thời gian qua đi có trở lại bao giờ! Biết tìm đâu những tháng ngày như Hồ Dzếnh: “Đời đẹp quá, tôi buồn sao kịp ?” và như Hoàng Thi Thơ: “Tìm đâu những ngày chưa biết yêu? Chỉ biết thấy lòng nhớ thương nhiều!”??
Nếu con “ngựa” trong “Vết Thù Trên Lưng Ngựa Hoang” ( Phạm Duy- Ngọc Chánh) chỉ mong về đến bến sông xưa, “cởi mở lòng ra với cõi đời”, thì lũ chúng tôi, tuy không phải là bầy ngựa hoang đàng, nhưng cũng mang trên lưng những dấu vết nhọc nhằn, đôi lúc giữa dòng sông đời hối hả, chỉ ước ao được quay về khúc sông xưa của tuổi học trò mộng mị, dẫu biết rằng đó chỉ là mộng thôi .
Đến lúc cứ ngỡ như chẳng còn cơ hội hàn huyên tếu táo với bạn bè thì may mắn thay, thời đại công nghệ bùng nổ, chúng tôi vui sướng “ngồi lại với nhau” như chung lớp học ngày xưa qua Group Facebook 12A1, còn gì hạnh phúc bằng.
Lúc đầu mới thành lập nhóm, chỉ gần chục người, nhưng chưa đầy một tháng, các bạn khác lần lượt gia nhập, lên đến con số hơn 30 người, dù chưa phải là đầy đủ sĩ số lớp như xưa, nhưng cũng gọi là đông đảo, nhộn nhịp .
Chúng tôi lại tíu tít như tuổi mười tám. Gọi nhau “mày tao” như “khi xưa đôi ta bé ta chơi”, trêu đùa chọc ghẹo, nhắc lại kỷ niệm ba năm dưới mái trường. Có bạn còn vẽ lại sơ đồ lớp, ai ngồi chỗ nào, bạn nào có tật xấu gì, thầy cô nào có những thói quen, bí mật gì … được chúng tôi “bơi móc” ra đầy đủ . Chúng tôi đưa lên Group những tấm hình thuở ấy, những trang “lưu bút ngày xanh” cũng có người còn giữ được, những kỷ vật vô giá của tuổi học trò.
Có bạn khơi lại những câu chuyện tình “anh theo Ngọ về” của lớp, đề tài này hào hứng nhất, vì chúng tôi hầu hết ai cũng tuổi Ngọ, ai cũng muốn “xí” (mơ đi cưng!) bài Ngày Xưa Hoàng Thị (Phạm Thiên Thư- Phạm Duy) là của riêng mình, thế là có ngay… Ngày Xưa Nguyễn Thị, Trần Thị, Lê Thị, Võ Thị, Bùi Thị … rồi say sưa sống lại những khoảng thời gian hạnh phúc vô tư ấy:
Chúng tôi mơ những cánh đồng vô tận
Gió bụi làm đẹp lứa tuổi thanh xuân
Vó ngựa dập dồn không mỏi bước chân
Lòng hối hả như dòng sông cuồn cuộn chảy
Tuổi đời thêm chồng chất, lớp Bính Ngọ nay vẫn là những con người ấy, nhưng chín chắn hơn, trưởng thành nhiều hơn.
Giờ đây, lớp chúng tôi vinh dự có một Linh Mục Công Giáo (trước đây là chánh xứ Phú Trung, Tân Bình và hiện nay chánh xứ Phú Hạnh, quận Phú Nhuận) . Có những chàng và nàng bác sĩ, kỹ sư, doanh nhân thành đạt, kinh doanh thành công. Có chàng bên Úc lập nên nhóm từ thiện Bàn Tay Nhân Ái dành riêng cho lớp và những bạn bè cùng trường cũ. Điều lệ và mục tiêu rõ ràng, các thành viên hải ngoại đóng niên liễm 200 đô một năm, các thành viên ở Việt Nam đóng niên liễm 2 triệu VNĐ một năm, đó là quỹ để giúp cho các trẻ em bị ung thư tại bệnh viện Ung Bướu Gia Định hoặc bệnh viện Nhi Đồng Sài Gòn. Đã hơn 8 năm cho đến nay, nhóm từ thiện hoạt động không ngừng, điều lệ ban đầu dường như chẳng ai nhớ, vì ai có bao nhiêu góp bấy nhiêu, có khi chưa đến hạn kỳ niên liễm, các “mạnh thường quân” của lớp vẫn thỉnh thoảng rót tiền vào quỹ những số tiền lớn, nhỏ, và như thế, Bính Ngọ chúng tôi vẫn luôn sát cánh bên nhau, lúc họp mặt ngoài đời theo từng nhóm khi có dịp, hoặc họp mặt online trên Facebook 12A1 và Facebook Bàn Tay Nhân Ái .
Năm nay, Bính Ngọ 2026, chắc hẳn nhiều chàng và nàng Bính Ngọ 1966 khắp nơi đang xao xuyến bồi hồi, ngẩn ngơ nhìn tuổi Xuân trôi qua . Bài viết này xin tặng cho tất cả Bính Ngọ và cho Bính Ngọ lớp tôi với tình yêu và kỷ niệm thời mắt sáng môi hồng, vì lần tới Bính Ngọ sẽ là năm …2086.
Viết tới những dòng chữ này, tôi nhận được tin, có một bạn Bính Ngọ từ San Jose vừa bay về Việt Nam và lớp có buổi họp mặt tại nhà xứ giáo xứ Phú Hạnh, quận Phú Nhuận, của Cha Joseph Lê (một trong những Bính Ngọ 12A1). Nhìn những tấm hình các bạn quây quần vui vẻ, trong đó có tấm hình ổ bánh với hàng chữ “ Mừng Họp Mặt 12A1-Xuân Bính Ngọ 2026” mà Cha Joseph nói hài hước là “ Mừng lục tuần của chúng ta”, khiến lòng tôi nao nao nhung nhớ .
Cuối cùng, là bài thơ “Bính Ngọ tôi”, viết riêng cho “chàng Bính Ngọ” cùng lớp năm xưa:
NHỮNG MÙA XUÂN PHAI
Ai vừa nhắc Bính Ngọ 1966 ?
Mười tám đôi mươi xanh lắm cuộc đời
Đường vào yêu như một cuộc dạo chơi
Tôi vụng dại mất người từ dạo đó
Khi còn trẻ hồn ta là nắng gió
Mong manh như nắng sớm với mưa chiều
Nên khi người chưa kịp ngỏ tiếng yêu
Tôi đã vội đi tìm tình yêu khác
Tôi đâu biết đã vô tình dẫm nát
Nụ hoa tình hé nở một đêm xuân
Người đã vì tôi thương nhớ bao lần
Tình trong trắng tuổi học trò hoa bướm
Ôi ngắn ngủi những mùa xuân mới lớn
Đã tàn phai, bể dâu mấy nẻo đường
Chợt bàng hoàng nhớ lại một người thương
Êm ái quá mùa xuân trong ánh mắt
Nhưng mà thôi, tình đầu không có thật
Như khói sương tan biến tự bao giờ
Cảm ơn người cho một mối tình thơ
Làm kỷ niệm dù bụi mờ năm tháng
Rồi hôm nay có người vừa mới nhắc
Tôi bâng khuâng xao xuyến để được gì ?
Những mùa xuân vẫn quanh quẩn về, đi ..
Nhưng Xuân Mộng không bao giờ đến nữa !!!
Xuân Bính Ngọ 2026
Tôi đi tìm lại một mùa xuân
Mùa xuân xưa cũ qua mất rồi
Mùa xuân đã rơi vào dĩ vãng
Mà xuân nay vẫn còn dư hương…
(Tôi Đi Tìm Lại Một Mùa Xuân, nhạc Đoàn Nguyên)
Mỗi năm theo vòng tuần hoàn thiên nhiên bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông thay nhau ngự trị thế gian. Tuy nay không còn trẻ nữa, nhưng cứ nghe mùa xuân về là lòng tôi vẫn rộn ràng, hân hoan chờ đón như những ngày thơ dại.
Cuốn phim đời đưa tôi quay ngược về quá khứ, đoạn từ thơ ấu đến thiếu nữ. Trong vô vàn kỷ niệm xuân, có hai câu chuyện tôi định kể.
1/-
Thời ấy qua lâu lắm rồi nhưng hình ảnh vẫn còn sinh động trong trí nhớ tôi như chỉ mới xảy ra vậy.
Gia đình tôi có ba thế hệ cùng sống chung gồm ông bà ngoại, ba má và sáu chị em. Ông bà ngoại có vài mẫu ruộng trồng lúa gạo, nhưng luôn ngăn riêng một công đất trồng nếp, nên đôi khi trong nếp có lẫn hạt gạo. Cuối tháng chạp khi đã xong mùa gặt, Ngoại đem một ít nếp tươi còn nguyên vỏ rang cho chín rồi giã thành cốm dẹp, trộn với cơm dừa nạo, đường pha lẫn nước dừa rưới lên cho mềm, thơm thơm dẻo dẻo tuyệt ngon. Ngoài cốm dẹp, ngoại còn làm bánh phồng để ăn dần ra mãi sau Tết vẫn còn.
Để cho ra chiếc bánh phồng phẩm chất hoàn hảo, ngoại đổ nếp ra chiếc mâm to, rồi lọc lựa từng hạt: nếp riêng, gạo riêng. Nhìn ông bà ngoại mang kính lão ngồi cặm cụi phân loại nếp và gạo kiên nhẫn ngày qua ngày thật khâm phục làm sao tính kỹ lưỡng cầu toàn để cho con cháu được ngon miệng. Những buổi không đến trường tôi cũng sà vào phụ lựa gạo với ngoại.
Khoảng 25 tháng chạp âm lịch khí hậu lành lạnh. Lúc trời còn tối đen người lớn thức trước lo giã nếp, lau lá chuối. Khi giai đoạn giã nếp gần xong thì má mới vào đánh thức mấy chị em ra để phụ cán bánh cho kịp trước khi ánh rạng đông le lói chân trời là hoàn tất mang đi phơi nắng.
Tôi nhớ hình ảnh ông ngoại cầm cái chày gỗ cao bằng người lớn đứng giã vào khối bột nếp trắng phao trong cái cối cũng bằng gỗ được bà ngoại ngồi cạnh cối dùng hai tay xoay trở không ngớt. Mỗi lần ông ngoại nện chày xuống thì bà ngoại nhúng hai tay vào chậu nước đường pha cốt dừa, chờ ông nhấc chày lên thì bà lật khối bột sang mặt kia rồi rút tay ra thật lẹ làng cho ông nện chày xuống tiếp. Cử động của hai người rất ăn khớp nhịp nhàng: ông giã, bà xoay. Chị em tôi nhìn mà lo sợ, nhỡ bà rút tay ra không kịp bị cái chày nện trúng thì sẽ nát xương bàn tay. Thầm thán phục chưa bao giờ hai người trật nhịp.
Khi khối bột nếp đã nhuyễn nhừ thì nhiệm vụ nặng nề của ông ngoại đã xong. Ngoại lấy khăn lau mồ hôi ướt đẫm toàn thân áo, ngồi nhâm nhi tách cà phê má vừa pha nóng hổi.
Má, chị em tôi xúm xít vây quanh tấm chiếu trải trên nền nhà sàn lót gỗ, trước mặt mỗi người là tấm thớt với hai miếng lá chuối rộng ba gang tay được thoa dầu láng trơn. Ba cũng phụ một tay trước khi vào ty làm việc. Bà ngoại bắt bột thành viên tròn như viên chè trôi nước đặt vào lá chuối cho từng người. Chúng tôi lấy tấm lá thứ hai đậy lên viên bột rồi dùng thanh gỗ tròn cán mỏng bột ra. Mấy chị em còn nhỏ chưa đủ lực, cứ mắm môi mắm lợi mà đè mà đẩy, cái nào cái nấy méo mó. Người lớn phải hướng dẫn nhiều lần, từ từ bánh mới tạm tròn trịa.
Cán xong chiếc nào thì đem đặt lên chiếc chiếu mới chuyên dùng phơi bánh. Cả nhà vừa làm vừa trò chuyện rôm rả trong không khí những ngày giáp tết vương hơi hướm mùa đông chỉ khoát chiếc áo len mỏng là đủ ấm, tôi vẫn như thấy lại hình ảnh sum vầy hạnh phúc giản đơn mà đầm ấm của gia đình tôi mấy mươi năm trước.
Khi chiếc bánh cuối cùng vừa cán xong thì mặt trời cũng dọi tia nắng đầu tiên lên vạn vật. Các chiếc chiếu đựng bánh phồng được mang phơi trên giàn cây vốn trồng bầu, bí đã hết mùa ra trái trong vườn.
Phơi được vài tiếng thì mặt trên đã khô, tôi lại lân la tiếp ngoại trở bánh cho khô đều. Bỗng nghe tiếng chim kêu chiêm chíp rất gần. Ngó quanh, thấy một con chim sẻ xà xuống kiếm ăn hai chân tí hon bị mắc kẹt trên chiếc bánh, đang giãy giụa cách vô vọng. Mừng quá tôi reo lên:
—A ngoại ơi, con chim mắc kẹt trên bánh kìa.
Tôi bắt gọn nó vào lòng bàn tay, ôm chạy vào nhà khoe ầm ỉ. Định tìm cái lồng để nuôi, nhưng nhớ câu cá chậu chim lồng, tội nghiệp quá nên tôi thả cho nó bay hoà vào đất trời mùa xuân.
Trước Tết năm ấy trời trở cơn gió bấc, lá xoài, lá cây lý rụng đầy sân. Buổi sáng má thức sớm nấu xôi lá dứa. Mùi nếp đầu mùa thơm phưng phức. Ngoại ra sân gom lá, thêm lá dừa khô đốt lên nướng bánh phồng. Bà ngoại rất khéo tay, làm gì cũng thành công, ngon đẹp. Chiếc bánh nướng trên lửa ngọn cao nên nở phồng đều đặn. Ngoại bỏ ra chiếc nào, má nhanh tay xúc xôi đã nấu sẵn để lên mặt, rắc dừa nạo, đậu phộng rang vàng, đường cát trắng mịn pha tí muối, cuốn tròn lúc chiếc bánh đang còn nóng. Chúng tôi chỉ ăn một phần ba chiếc là đã no ứ cổ.
Đến năm ông bà ngoại yếu nên ngưng không giã bánh phồng vào dịp tết nữa, thì cũng là thời kỳ chị em tôi lần lượt trở thành thiếu nữ.
2/-
Chị hai năm ấy đã là cô thiếu nữ mười tám, chị ba mười sáu, tôi mười bốn. Sau tôi còn em gái mười hai một trai mười tuổi, em út ba tuổi.
Tôi nhớ như in chiều mùng hai tết ba má đồng ý cho chị ba và tôi đi chơi nhà bạn. Lòng phơi phới, chúng tôi chở nhau bằng chiếc Honda 50 nữ, hoà nhập vào dòng người du xuân.
Người ta đổ xô ra đường, đi lễ chùa, đi thăm viếng thân nhân, bạn bè…Cha mẹ dắt con tay cầm quả bong bóng bay rực rỡ sắc màu, hàng quán bán thức ăn nước uống, rạp ciné, rạp cải lương đông nghẹt người. Ai nấy đều diện những bộ y phục đẹp mới tinh tươm, đặc biệt là trai thanh gái lịch.
Ngày thường không biết họ “trốn” ở đâu mà mấy ngày xuân nhìn quanh toàn mỹ nam mỹ nữ.
Các chàng trai với áo chemise bó trong quần tây thắt dây nịt trông lịch sự chững chạc hẳn lên, hãnh diện đi bên cạnh người yêu cũng trang nhã không kém.
Các cô gái tóc vờn bay theo làn gió, hoặc uốn kiểu mô-đẹc –modern– đài các trong tà áo dài đủ màu sắc như đàn bướm lượn. Hoặc trong các kiểu robe, jupe phong cách Tây phương khoe nét thanh tân quyến rũ. Gương mặt trang điểm phơn phớt phấn, một chút hồng lên đôi má, môi tô nhẹ son càng thêm xinh xắn dễ thương.
Sau khi chạy một vòng phố tỉnh, ngắm đã mắt thì chị ba rủ tôi đến nhà bạn học chúc tết. Vì cũng từng gặp các bạn của chị nhiều lần nên tôi đồng ý. Một nhóm khoảng mươi anh chị đã có mặt ở đó từ trước.
Chuyện trò một hồi, các anh chị rủ đi xem phim hài 5 Vua Hề Về Làng do minh tinh Thẩm Thuý Hằng, La Thoại Tân… đóng. Chúng tôi không dám đi lâu vì chưa xin phép ba má, thế là họ từ giã, chỉ còn anh Quang, bạn trai của chị ba và hai chị em tôi, anh Tường, ba mẹ của anh Tường, chủ nhân ngôi nhà.
A, thì ra chị ba và anh Quang đã hẹn hò nhau sẵn rồi chứ không phải là ngẫu nhiên hội ngộ ở nhà anh Tường–cũng là bạn học chung của hai người !!
Thời ấy ba má tôi nghiêm khắc với con cái vô cùng. Ba thường hay nhắc nhở chị em tôi những điều không được làm như sau :
—Không được tặng hình cho bạn, dù là bạn gái thân nhất. Vì biết đâu bạn ấy có anh trai hay anh bà con, rồi đưa hình cho mấy người đó, họ sẽ đem đi khoe chúng tôi là người yêu thì sao.
—Chỉ trao đổi chuyện trò với con trai trong phạm vi trường học. Một khi bước ra khỏi cổng trường thì dù có chạm mặt nhau cũng phải giả lơ như không quen biết.
—Nếu anh chàng nào đem lòng yêu thương thì cứ cậy người đến nhà hỏi cưới. Con cái đồng ý thì sẽ gả chứ không ép duyên, nhưng tuyệt đối không được làm quen tìm hiểu chuyện trò gì sất.
Chúng tôi nào dám cãi dù biết là khắc khe và vô lý. Nhưng sao cấm được sức mạnh của trái tim, thế nên hai bà chị yêu quí của tôi vẫn lén lút có người yêu lúc tuổi trăng tròn đó thôi.
Thế là chiều mùng hai tết, tôi cùng chị ba đến nhà anh Tường cho chị gặp gỡ người yêu. Để được tâm sự riêng tư hai anh chị dắt nhau ra ngồi trên ghế xích đu ngoài hiên dưới rặng hoa sứ trắng ngát hương.
Trong lúc chờ đợi, tôi lấy giai phẩm xuân ngồi đọc ở phòng khách. Trời bắt đầu thả bức màn xám lên vạn vật mà bóng dáng chị ba tôi vẫn chưa thấy đâu. Sốt ruột, bụng đánh lô tô, nghĩ thầm thế nào về cũng bị la.
Cuối cùng thì hai anh chị cũng trút cạn nỗi niềm mấy ngày nghỉ tết xa nhau. Trên đường về, tôi lái xe, vừa lo vừa hơi tức. Chị ba ngồi sau lưng, nói giọng buồn buồn pha lẫn nước mắt:
—Chị xin lỗi để cưng chờ lâu. Vì anh Quang giờ mới nói chị biết là ba ảnh đổi sang tỉnh khác làm việc nên qua tết ảnh phải đi theo, không học trường ở đây nữa.
Ôi! Mối tình học trò ngây thơ hoa mộng đang thắm thiết mà phải xa nhau hỏi sao không buồn. Tôi thông cảm nên hết cằn nhằn. Hai mươi phút sau, về đến nhà thấy ba gương mặt hầm hầm, không khí nặng nề không còn vẻ Tết. Rón rén vào buồng, chị hai nói nhỏ:
—Hai đứa đi đâu lâu quá, má kêu Tuân (em trai) chở đi kiếm tự nảy giờ đó.
Nghe nói tôi hoảng kinh hồn vía. Chết rồi, chắc bị đòn chứ chẳng chơi. Quả đúng như tôi đoán. Lát sau má về tới, bắt chị ba và tôi nằm xấp trên giường, má cầm cây thước dùng để may quần áo vừa giảng moral chừng 20 phút rồi mới đánh cho mỗi đứa ba roi mà chị em tôi sợ hơn là đau(!). Nghĩ thầm nếu má biết nguyên nhân vì sao về trễ thì hậu quả sẽ còn tệ hại đến mức nào.
Chúng tôi lồm cồm ngồi dậy, khoanh hai tay như trẻ lên năm, lí nhí nói:
—Chúng con xin lỗi ba má, lỡ ham chơi nên về trễ để cho ba má lo lắng. Chúng con hứa sẽ không tái phạm nữa.
Tội nghiệp chị ba, nỗi buồn chia ly người yêu hãy còn đọng ướt mi chưa lau khô, giờ còn bị má đánh đòn ở tuổi mười sáu. Chắc đêm nay chị sẽ ôm gối khóc suốt canh trường.
Sáng hôm sau dì út nhà cạnh bên biết chuyện, thấy chị em tôi bước ra sân còn vói qua trêu chọc:
—Lêu lêu, tối qua có hai đứa ham chơi về trễ bị má thưởng roi ta ơi.
Mỗi khi xuân về, bồi hồi tấc dạ. Tôi tiếc nhớ hoài hương vị chiếc bánh phồng của ngoại, hay đúng hơn là tôi thương tiếc cái kỷ niệm êm đềm thời xa xưa ấy.
Bóng hình ông bà Ngoại, Ba Má sống mãi trong lòng dù các người đã khuất từ lâu.
Và cứ mĩm cười nhớ lại chuyện bị “má thưởng roi ta ơi”vào đêm mùng hai tết.
Xuân 2026
Dù chưa đến tuổi nghỉ hưu, nhưng con cái đã lớn, tài chánh gia đình không còn là nỗi lo, Nàng quyết định đi làm volunteer tại một Nhà Già (Retirement Home). Lúc đầu, Nàng muốn làm chỗ Nhà Già dành cho người Việt để Nàng được trò chuyện lắng nghe tâm tình của những “cư dân”, nhưng nơi đó khá xa, ông xã khuyên Nàng chọn làm chỗ gần nhà, chỉ có 3 blocks đường đi bộ, người Tây họ cũng có những nỗi lòng, những câu chuyện đời để cần người chia sẻ.
Nàng chọn giờ làm chiều Chúa Nhật hàng tuần, từ 4 giờ đến 8 giờ tối, công việc đơn giản nhẹ nhàng, phụ với Culinary staff chuẩn bị và phục vụ bữa tối.
Nhà Già này, có ba nhóm cư dân. Nhóm thứ nhất là những người còn khỏe mạnh, tự túc được mọi việc, họ chọn vào sinh sống ở Nhà Già để an hưởng tuổi già, không phiền bận con cái. Nhóm thứ hai, ở trên lầu một, là nhóm Assisted Living, là những người có chút bệnh của tuổi già, cần sự hỗ trợ của practical nurses và staff trong chuyện ăn uống, theo dõi sức khỏe mỗi ngày . Nhóm cuối cùng, Memory Care, dành cho những người bắt đầu hoặc đang bị vấn đề về trí nhớ, kèm theo các bệnh khác. Nhóm này, ở khu riêng biệt, cửa nẻo luôn đóng, chỉ có người có nhiệm vụ mới có thể vào, các cư dân cũng không thể tự tiện ra, vào như các cư dân của hai khu còn lại, ngoại trừ có người thân đến đón đưa hoặc y tá dẫn đi khi có việc cần.
Nàng làm ở khu các cư dân khỏe mạnh. Nàng đến nơi lúc 4 giờ chiều, dù giờ ăn bắt đầu lúc 4 giờ 30 chiều nhưng nhiều ông bà già rảnh rang đã lai rai kéo xuống phòng ăn. Có vài người tụ tập trước quầy bar, ngồi trên các ghế sofa tán gẫu chuyện mưa nắng và xem tin tức trên chiếc màn hình tivi, có vài người đến thẳng chỗ ngồi vào bàn, thảnh thơi lặng im, sẵn sàng đợi chờ bữa tối .
Nàng thích nhất thời gian này, khi Nàng quanh quẩn ngoài phòng ăn, xem xét các bàn đã được setup đầy đủ ly, tách, muỗng nĩa, nước lọc, khăn giấy, trà và cafe, Nàng có dịp hỏi han, nói chuyện với ông này bà kia, những người có nhu cầu được nói, dù chỉ là những câu chuyện vẩn vơ không đầu không đuôi.
Từ thứ hai đến thứ bảy, bữa tối được phục vụ tận bàn cho cư dân. Riêng ngày chúa nhật, bữa tối được gọi là “Buffet and Pub Night”. Nhóm đầu bếp chuẩn bị thức ăn bên ngoài phòng ăn nơi có quầy dùng làm Buffet, các cư dân sẽ xếp hàng để tự lấy thức ăn, đem về bàn thưởng thức, dĩ nhiên, nếu có người nào “long thể bất an” thì có thể nhờ nhân viên lấy thức ăn giùm.
Sau bữa tối chúa nhật, đúng bảy giờ, phòng ăn sẽ được dọn dẹp gọn gàng, chừa một không gian rộng với nhiều chiếc ghế gần quầy bar, sẽ có một “one band man” đến chơi đàn guitar hoặc keyboard, ca hát giúp vui cho các cư dân có một cuối tuần vui vẻ.
Họ ngồi thưởng thức những bài hát theo yêu cầu, nhắc nhớ một thời kỷ niệm vàng son, có thể kêu chút rượu nếu không muốn uống trà hoặc cafe, nếu có hứng thì bước ra sàn nhún nhún theo điệu nhạc, cũng vui lắm.
Nàng thích thời gian “giải trí vui chơi” này, nhìn ngắm các ông bà già yêu đời theo lời ca tiếng nhạc, theo từng điệu nhảy, họ như trẻ ra, như những chàng trai thiếu nữ của những ngày ấy xa xôi.
Chủ nhật hôm ấy, mới sau Lễ Giáng Sinh, các ông bà già ai cũng hớn hở, có lẽ những ngày Lễ vừa qua đã được con, cháu đến thăm, hoặc đón về nhà chung vui quây quần, nhận những món quà từ những người thân yêu . Nàng vừa bước vào chỗ làm, bà Ellen khoe liền:
- Chiếc áo đầm này cô thấy đẹp không, con dâu tôi tặng đấy.
Ông Bryan tiến đến:
- Còn đây chiếc mũ mới, con trai tôi lùng khắp thành phố để mua đúng chiếc tôi yêu thích đấy.
Bà Wendy hài hước ồn ào hơn:
- Ối dào, mấy đứa cháu nội tưởng tôi còn sung sức nên cho tôi mấy chai rượu vang, đêm giao thừa sắp đến tôi phải… mở tiệc, chơi lớn luôn!!
Cả buổi buffet dinner hôm ấy, Nàng cũng vui theo những cư dân hạnh phúc này, những câu hỏi thăm về mùa Noel luôn là cảm hứng cho những câu chuyện bất tận.
Rồi đến giờ dọn dẹp cho đêm nhạc, lần này đặc biệt hơn, sẽ có thêm một người chơi keyboard bên cạnh “one man band” guitar vì là mùa Lễ, chuẩn bị đón Năm Mới.
Nàng vẫn theo thường lệ trách nhiệm của mình, đứng nơi bàn trà và cafe để phục vụ khi có yêu cầu. Ban nhạc, mỗi trước bài hát, thường có vài lời tâm tình, hỏi han các cư dân có biết bài này bài kia, có kỷ niệm gì thì chia sẻ, sau đó mới hát, có khi còn nhắc các cư dân hát theo, rồi vỗ tay.
Đến gần cuối giờ, vì chúa nhật tuần sau sẽ lố qua ngày New Year, nên tối nay mọi người sẽ cùng nhau countdown đón mừng năm mới với ban nhạc. Nơi quầy bar đã có sẵn những chiếc mũ giấy sặc sỡ, những chiếc kèn giấy, và cả những túi confetti, khi đèn được tắt bớt đi, chỉ còn ánh đèn màu mờ ảo, ban nhạc chậm rãi nổi lên bài nhạc nổi tiếng của đêm giao thừa “Auld Lang Syne” cùng giọng ca trầm ấm của chàng “one man band”.
Cả phòng bỗng im lặng, không gian chùng xuống, hình như ai cũng thả hồn theo khoảnh khắc mỗi năm chỉ có một lần này, và Nàng cũng thế. Nàng nhớ gia đình, tình thân ruột thịt, nhớ bạn bè của những mùa lễ đầu năm nơi quê nhà, nhớ tuổi thanh xuân, rồi bỗng dưng nước mắt Nàng thổn thức tuôn trào không thể ngăn lại. Khi bài nhạc kết thúc, tiếng “pháo hoa” rộn rã từ những chiếc kèn giấy, tiếng cười, chúc tụng ồn ào, bài hát khác nhộn nhịp bắt đầu, có vài ông bà già bước ra sàn nhảy, Nàng sực tỉnh, tìm hộp khăn giấy, thì phía sau có tiếng hỏi nhẹ nhàng:
- Cô có sao không? Tôi mời cô nhảy nhé!?
Nàng vẫn cúi đầu, bối rối lau nước mắt, vội vàng trả lời:
- Không! Tôi không sao cả, cám ơn!
Có tiếng bước đi chậm rãi, Nàng quay ra nhìn, đó là bóng dáng của ông Joe đang từ từ chống gậy đi về phía thang máy nơi cuối hành lang.
Ruth, cô nhân viên làm chung, nói với Nàng:
- Hình như ông Joe buồn vì cô đã từ chối lời mời ra sàn nhảy của ông ấy!
Trời ơi, nào Nàng có để ý đến câu mời của ông Joe khi Nàng còn đang rối bời với bao cảm xúc buồn vui theo tiếng nhạc Auld Lang Syne (có ai nghe bài này mà không bâng khuâng?). Lòng Nàng tràn ngập nỗi day dứt, vô tình Nàng đã đem lại nỗi buồn cho ông Joe vào thời khắc của mùa cuối năm này. Bây giờ Nàng có muốn mời ông nhảy cũng đã muộn rồi, ông vừa bước vào thang máy, trở về phòng.
Ruth nhìn Nàng, mỉm cười:
- Thôi cô đừng buồn, cô có cơ hội chuộc lỗi trong bữa tiệc New Year dành cho nhân viên vào tuần tới.
- Ừ nhỉ! Tôi mới vào làm, nên chưa biết tiệc cũng có cư dân Nhà Già tham dự sao?
- Tiệc cho chúng ta, nhưng có một số cư dân làm thiện nguyện, giúp dọn dẹp, đứng quầy bar, tặng quà, phục vụ chúng ta, có DJ chơi nhạc, và bất cứ cư dân nào muốn xuống chung vui cũng được, vui lắm, rồi cô sẽ thấy.
- Vậy ông Joe trong nhóm thiện nguyện ư?
- Mọi năm thì có, còn năm nay ông mới bị bong gân mắt cá chân vì hôm bữa giúp ông Terry kê lại cái sofa, ổng mang gậy cả tuần nay cô cũng biết mà, nhưng chắc chắn ông Joe sẽ xuống vì ổng hoạt bát và chưa bao giờ bỏ lỡ… cuộc vui nào!
Nàng nhẹ nhõm cõi lòng, vì Joe là một trong những cư dân Nàng thường chuyện trò và cảm mến nhất nơi Nhà Già. Tuổi trẻ của Joe rong ruổi khắp miền đồng bằng thảo nguyên Canada, với công việc kỹ sư Nông Nghiệp. Khi về hưu, hai vợ chồng Joe là thành viên hăng hái của Hiệp Hội Red Cross. Cách đây năm năm, vợ Joe qua đời, ông ở lại căn nhà nhỏ vẫn tiếp tục niềm vui thiện nguyện, rồi hai năm sau, hai người bạn thân của ông cũng rời xa ông: một người đi về bên kia thế giới, một người đi tiểu bang khác, nên ông quyết định dọn vào khu Nhà Già này, tìm thêm những người bạn mới chia sẻ buồn vui quãng đời còn lại.
Nhìn Joe nhanh nhẹn, khó ai đoán được trúng tuổi 85 của ông. Cao gầy, khỏe mạnh, Joe thường xuống ăn tối với chiếc quần Jeans và áo thun hoặc áo sơ mi ngắn tay gọn gàng, nói chuyện rôm rả, dí dỏm hài hước với tất cả mọi người, kể cả mấy bà già khó tính nhất trong Nhà Già cũng phải bật cười mỗi khi nghe Joe kể chuyện.
………………
Ngày tiệc Năm Mới, vợ chồng Nàng đến sớm, hòa vào không khí nhộn nhịp, ngắm nghía không gian bữa tiệc đã được trang trí thật đẹp. Khán phòng đông đúc, Nàng chẳng thấy Joe đâu, Nàng tính đi ra cửa hỏi thăm bàn tiếp tân Nhà Già, nơi có theo dõi chi tiết mỗi ngày, cư dân nào đi đâu, với ai, có xuống ăn trưa ăn tối hay không, có bệnh hoạn vào bệnh viện hay ở tại phòng… thì may quá, Ruth xuất hiện giải tỏa thắc mắc cho Nàng với khuôn mặt đăm chiêu giùm Nàng:
- Hồi trưa ông Joe được vợ chồng cô con gái đón về nhà ăn tối, không biết có quay về đây, hay sẽ ở qua đêm nhà con gái !?
Nàng trở lại bàn, băn khoăn, coi như đêm nay không có dịp được chuộc lỗi với Joe. Bên ngoài tuyết đang rơi dày đặc, dự báo thời tiết cho biết nhiệt độ sẽ rất lạnh trong suốt tuần lễ, người trung niên như Nàng còn thấy ớn lạnh, huống chi những người già, chẳng ai muốn ra ngoài đường nếu không có việc cần thiết.
Giữa buổi tiệc, Nàng quay qua chồng:
- Mình về thôi anh, đường xa trơn trợt lắm. Chắc ông Joe ở lại nhà con gái rồi!
Chồng nhìn Nàng, cảm thông:
- Đành vậy! Lần tới em sẽ mời Joe nhảy sau bữa tối “Buffet and Pub Night”, cũng vẫn còn tháng 1, còn là New Year.
Nhưng kìa, Nàng nhìn ra ngoài khi cánh cửa ngoài bàn tiếp tân mở rộng, dáng cao gầy của Joe bước vào cùng vợ chồng cô con gái. Joe nở nụ cười tươi chào cô tiếp tân, vừa đứng giậm chân nơi tấm thảm để rũ bỏ những mảng tuyết còn bám trên đôi giày boots, cô con gái phụ bố cởi chiếc áo măng tô dày màu lông chuột, cậu con rể ôm Joe tạm biệt, rồi đôi vợ chồng bước ra khỏi cửa. Nàng sung sướng, rời bàn, chạy đến bắt tay Joe:
- Happy New Year Joe!! Tôi đợi ông nãy giờ, cứ tưởng ông không về tối nay!
Joe rạng rỡ cầm tay Nàng:
- Tôi phải về chớ, dù con gái có nài nỉ tôi ở lại qua đêm, tôi nhớ mấy ông già bà già bạn của tôi, và nhớ mấy cô nhân viên dễ thương tốt bụng như cô nữa đấy.
Nàng nói vội vàng vì sợ Joe đổi đề tài:
- Vậy tôi xin được mời ông nhảy nhé. Tôi xin lỗi vì tuần trước không nhảy với ông, khiến ông buồn …
Joe bật cười lớn:
- Trời ơi! Tôi không buồn cô chút nào hết á! Cô biết không, từ khi vợ tôi mất, tôi thường có thói quen, là chiều cuối năm sẽ uống champagne một mình với …vợ và đón giao thừa với bả, nhưng hồi tuần rồi chưa phải chính thức giao thừa nên tôi mới ở lại chung vui, ai dè ban nhạc chơi bài Auld Lang Syne hay quá, làm tôi rưng rưng xúc động nhớ vợ, quay qua thấy cô đang khóc, chắc cô cũng nhớ kỷ niệm nào đó, nên tôi muốn chia sẻ ủi an, nhưng cô còn nức nở hơn, tôi đành bỏ về phòng tâm sự cùng …vợ vậy!
Nàng giúp Joe treo chiếc áo khoác trên móc áo ngoài phòng tiếp tân rồi kéo ông ra sàn nhảy, đúng lúc DJ chuyển qua điệu slow rock chậm rãi. Nàng và ông đứng đối diện nhau, nhún nhảy theo điệu nhạc giữa đám đông cũng đang nhịp nhàng theo từng bước nhảy. Ông Joe hôm nay mặc chiếc quần kaki màu đen, với chiếc áo thun tay dài màu bọc-đô, bỏ trong quần với dây thắt lưng đúng điệu, đúng màu sắc của Năm Mới, miệng cười liên tục, vừa nhảy vừa chào hỏi những người nhảy gần bên, rồi nháy mắt nhìn Nàng như biểu Nàng đừng ghi nhớ chuyện của tuần trước, hãy vui lên, năm mới mà!
Nàng cũng chợt nhận ra, ông Joe không còn mang gậy, vậy là chân của ông đã khỏi hẳn, không còn bong gân nữa!
Quả là một niềm vui đầu năm!
Edmonton, Tháng1/2026,
Atlanta … một địa danh quen thuộc được mệnh danh vùng đất “Cuốn theo chiều gió”; tựa một tác phẩm lừng danh của nữ văn sĩ Margaret Michell.
Atlanta cũng là nơi khá đông người Việt định cư. Cộng đồng Người Việt tại đây lớn mạnh, thành công về nhiều phương diện.
Để gìn giữ và lưu truyền văn hoá Việt nơi hải ngoại, Cộng đồng Người Việt tại Atlanta ngoài những Tuần báo, Nguyệt san… phát hành rộng rãi còn có nhóm Văn Nghệ Sĩ sinh hoạt đều đặn với những buổi giới thiệu tác phẩm, ra mắt thi phẩm…
Đêm Dạ Vũ được mời vào chiều thứ năm, giữa tuần vì ngày 15/1/2026 vừa qua đúng giỗ lần thứ 5 ngày ca sĩ Lệ Thu, giọng ca vàng ròng trong làng Văn nghệ Việt Nam ngủ yên.
Nữ văn thi sĩ Vân Hà, được biết đến với bề dày sinh hoạt văn chương văn nghệ tại Atlanta hơn 20 năm; cũng là một người em tinh thần với ca sĩ Lệ Thu. Hôm nay, Vân Hà đã kết hợp Lễ Tưởng Niệm danh ca Lệ Thu đồng thời ra mắt tác phầm THỜI GIAN của Vân Hà tại Nhà Hàng Royal China số 3690 Venture Dr. Duluth GA 30096
Buổi chiều không mưa nhưng gió lạnh se thắt. Hội trường trưng bày hình ảnh thân quen của ca sĩ Lệ Thu; mái tóc ngắn và nụ cười toả sáng cùng với những hình ảnh, những tấm áp phích và banners sinh hoạt văn nghệ trên 20 năm của Vân Hà. Khách mời xúm xít chụp hình lưu niệm bên cạnh các poster khiến Photographer Hoà Bình vô cùng bận rộn.
Rồi âm nhạc do ban nhạc Tiến Dũng phụ trách bắt đầu rộn ràng. Màn hình LED lớn chiếu lại những sinh hoạt văn nghệ của Vân Hà và Lệ Thu.
Khách tham dự ngoài những văn thi sĩ, thân hữu tại Atlanta còn có những khách mời đến từ California, Texas, và cũng có số khách người Hoa Kỳ, người Mễ Tây Cơ, người Hoa…bạn Vân Hà.
Nhà thơ Hạ Thảo Yên, một cây bút quen thuộc trong giới văn nghệ sĩ, đại diện nhóm Văn Nghệ Atlanta có đôi lời chào đón quan khách. Rất cảm động vì dù thời tiết băng giá, giờ giấc mời cũng hơi … căng thẳng nhưng mọi người cũng tham dự đông đảo, chứng tỏ tuyệt vời tình yêu thương dành cho danh ca Lệ Thu và cũng là một điều hân hạnh cho người tổ chức.
Mở đầu là phần Vân Hà làm MC, chia sẻ tâm tình, giới thiệu mối quan hệ giữa Vân Hà và danh ca Lệ Thu. Nhân đây, cháu Vyvian cũng phát biểu bằng Tiếng Anh nói về ca sĩ Lệ Thu cùng cảm tình của cô và cháu qua những dịp cháu đưa đón cô.
MC không giới thiệu mà dùng âm nhạc thể hiện.
Nhạc phẩm “Tưởng Niệm” do nhạc sĩ Trầm Tử Thiêng sáng tác năm 1972, là giọng ca của chính ca sĩ Lệ Thu. Cặp khiêu vũ minh họa cho sự ra đi của chị ấy là Minh Hoàng và Ngọc Thảo.
Màn hình LED tiếp tục chiếu lại clip Vân Hà song ca cùng danh ca Lệ Thu…
Bài hát “Hương Lòng” được Phi Lục phổ nhạc từ thơ của Vân Hà, do Vân Hà và anh Minh Tâm trình bày. Mục này có đôi nữ và một nam khiêu vũ phụ diễn - mà theo Vân Hà là đã diễn tả niềm đau tột cùng của chị Lệ Thu vì… chồng chị .. có người khác.
Phút tưởng nhớ danh ca Lệ Thu đạt đến đỉnh cao khi Vân Hà & Huỳnh Mai cất giọng song ca bài Mùa Thu Chết (nhạc Phạm Duy). Ca sĩ nghẹn ngào và khán giả rơi lệ!
Tiết mục “Mùa Thu Còn Đó (nhạc Châu Kỳ) với các giọng ca Minh Tâm, Robert, Vân Hà, Huỳnh Mai kèm theo màn biểu diễn dance nhẹ nhàng bay bổng rất chuyên nghiệp, để lại ấn tượng trong lòng người thưởng thức.
Phần tưởng niệm kết thúc với tấm banner hình ca sĩ Lệ Thu được trang trọng mang lên sân khấu trong tiếng vỗ tay không dứt, hình ảnh và giọng ca Lệ Thu vẫn còn đây, mãi mãi trong lòng người hâm mộ.
Sau đó là phần đơn ca của ca sĩ Minh Nguyệt với giọng hát mượt mà đầy nội lực qua nhạc phẩm “Rồi mai tôi đưa em” của nhạc sĩ Trường Sa “. Đây là nhạc phẩm mà danh ca Lệ Thu đã thể hiện rất thành công và “ Nếu có yêu tôi” … nhớ yêu bây giờ được Trần Duy Đức phổ thơ Ngô Tịnh Yên, cùng các giọng ca Vũ Tiến Dũng (TX).
Đến từ CA, hai thân hữu Robert, Minh Tâm cùng đóng góp ca khúc bằng tiếng Hoa. Anh Việt Nguyễn (GA) thì biểu diễn đơn ca một nhạc phẩm tiếng Pháp.
Đặc biệt, giữa chương trình là chị Thu Thủy với bài hát tiếng Anh “You raise me up” để tặng mẹ con Vân Hà) …thì ra ban tổ chức có chia phần cho những người bạn không rành tiếng Việt. Dù chúng ta ai cũng hiểu rằng: âm nhạc không có biên giới!
Trước khi vào phần giới thiệu tác phẩm THỜI GIAN của Vân Hà, ban tổ chức đã dành vài phút tưởng niệm đến các anh chị em văn thi hữu, thân hữu Atlanta đã qua đời trong 5 năm qua. Những cành hoa trắng được đại diện các gia đình cắm lên cho người quá cố trong không khí bùi ngùi cảm xúc.
Đây có thể nói cũng là một nét nhân văn, nói lên tình cảm anh chị em văn chương, văn nghệ mà Vân Hà là người biết nghĩ đến.
Khi được MC Vũ Tiến Dũng mời nói về 20 năm sinh hoạt văn nghệ của mình, Vân Hà đã ngắn gọn ngâm bài thơ Thời Gian mà tôi nhớ đại ý
“Hai mươi năm cho một chặng đường dài
….
Hai mươi năm đầy ắp những lo toan
Con gặt hái thành công và hạnh phúc
Tôi bước tiếp theo đường đời ẩn khuất
Bên cạnh mình đã có một vòng tay….
…….
Con gái Vân Hà, cháu Kim Hồ đã nghẹn ngào dịch lại lời thơ qua tiếng Anh để quý khách không rành tiếng Việt có thể thấu hiểu.
Nói về tác giả Vân Hà và những sinh hoạt cộng đồng, chị Kim Hạnh một cựu Chủ tịch Cộng đồng Người Việt Quốc Gia GA đã khẳng định: “Đối với Vân Hà thì… không có việc gì là khó và không có việc gì là… không làm được… mà làm rất giỏi!”
Năm 2014, tại Atlanta Vân Hà đã ra mắt tập thơ và truyện ngắn: Một nửa đời nhau. Lần này nhắc lại, một
người bạn thơ của Vân Hà là chị Ngọc Duyên, thành viên Nhóm Mê Linh đã ngâm bài thơ lục bát: “Nửa vời”
“Ngập ngừng nên mãi chơi vơi
Nửa say, nửa tỉnh, nửa mời, nửa xua!”
Giọng ngâm réo rắt nói lên tâm trạng của một phụ nữ “nửa chừng xuân”
Nói về phần văn viết trong “Một nửa đời nhau” chị Nguyễn Diệu Anh Trinh một cây bút của Trẻ Magazine GA đã nhận xét về các chuyện ngắn của Vân Hà: “Tất cả những nội dung được viết bằng văn phong rất: Vân Hà. Không chối cãi. Nó nhẹ nhàng, tự nhiên, chân thật và rất … duyên, như tính cách của Vân Hà.
Cá nhân tôi rất thích những câu kết đầy bất ngờ, chứa chan cảm xúc, đọng lại trong tâm hồn người đọc sự cảm thông thật lòng.
Tôi nghĩ đó là thành công lớn của một người cầm bút.”
Bước vào phần giới thiệu tác phầm mới: THỜI GIAN của Vân Hà, khách tham dự được biết thêm, đây là dịp thực hiện lời hứa với một người chị văn chương mà Vân Hà có duyên gặp gỡ và thân quen nơi quê nhà: Nhã Lan - Huỳnh Nguyệt Hương.
Theo giọng đọc truyền cảm của MC Vũ Tiến Dũng, quan khách được biết: Nhã Lan Huỳnh Nguyệt Hương là một cựu nữ sỹ quan Thiên Nga thầm lặng; vì … học giỏi quá, chị tốt nghiệp Tù Cải Tạo chưa đủ 3 năm nên không được định cư Hoa kỳ diện HO. như nhiều bạn tù khác.
Với hoàn cảnh không may mắn sau 1975, Nhã Lan ra tù sau hơn 2 năm gian khổ. Từ nhà tù nhỏ bước ra nhà tù lớn, chị đã lặng lẽ hy sinh tuổi xuân của mình để lo cho mẹ già em dại.
Nhã Lan ngoài mẫu mực của người con gái hiếu thảo, với dáng dấp cao ráo, chị còn là một “kép nhảy” ăn ý với Vân Hà tại một CLB Thể Dục ở Sài gòn những năm đầu thập niên 90. Nhưng đáng nể hơn hết là sự lạc quan tươi tắn của chị đã truyền năng lượng cho bạn bè người thân.
Thời gian làm bạn với chị, Vân Hà may mắn được thưởng thức nhiều bài viết của chị với giọng văn lôi cuốn, nhận định sâu sắc của một phụ nữ, một cựu sỹ quan QLVNCH hay có thể gọi chị là một “Đoá hoa hồng trong thời loạn”.
Vân Hà từng hứa sẽ giới thiệu những bài viết của chị Huỳnh Nguyệt Hương- Nhã Lan in chung với những văn thi phẩm của Vân Hà.
Chị Nhã Lan nay bước vào tuổi 80 vẫn là một phụ nữ mạnh mẽ, yêu đời và lời Vân Hà hứa… nay đã được thực hiện trong cuốn THỜI GIAN.
THỜI GIAN là tác phầm ghi lại hành trình 20 năm sinh hoạt văn nghệ của Vân Hà (2005-2025); từ cái thời Vân Hà được biết đến là…góa phụ một mình nuôi dạy hai con. Một tâm hồn yêu và biết trải lòng mình qua những dòng thơ văn mộc mạc, chân thành. Một photographer chuyên nghiệp, một MC duyên dáng… ngoài ra Vân Hà còn là một người có khả năng tổ chức những buổi sinh hoạt văn chương, văn nghệ rất thành công tại miền đất “Cuốn theo chiều gió” này.
Đến nay, theo dòng THỜI GIAN… những người bạn, người thân đã đến và ra đi trong cuộc đời mình được Vân Hà nhắc đến qua từng bài thơ, câu chuyện ngắn; tất cả cô đọng là những tiếc thương ngậm ngùi nhưng không…bi luỵ.
THỜI GIAN ra mắt khi tác giả Vân Hà không còn lẻ bóng nữa. Sau “Một nửa đời nhau” thì … “con tim đã vui trở lại” như tác giả đã tâm sự
“ Cám ơn người, tình nguyện tháng năm qua
Đời còn lại, lâu dài hay ngắn ngủi
Có dỗ dành, có nâng niu an ủi
Hay thờ ơ, tôi vẫn cám ơn đời”.
Một dấu chấm lững, kèm với nụ cười nhẹ nhàng và lòng biết ơn của tác giả khi giọng ca của Phu quân Lâm Tỷ qua nhạc phẩm “Rồi cũng già” (nhạc Vũ Thành An), rất đúng lúc và rất ý nghĩa…
Không cần xin xỏ gì… tiếng vỗ tay cũng vang dội cả khán phòng.
Bữa ăn tối do Nhà hàng chu đáo bày biện cùng với MC Huỳnh Mai dẫn chương trình Dạ vũ sôi nổi, qua các giọng ca quen thuộc của CLB Time of the Dance (Dũng &Mai) và những người bạn yêu ca hát, đem lại niềm vui cho người tham dự.
Phần quay phim có Hồng Trần phụ trách. Chắc chắn sẽ có trên YouTube nay mai.
Gần 150 khách đã có một đêm sinh hoạt văn nghệ Tưởng niệm đầy ý nghĩa, thân mật và đầm ấm.
Đêm đã khuya nhưng niềm vui còn chưa dứt, tuy bên ngoài thời tiết giá băng. Những nụ cười của danh ca Lệ Thu trên các poster cũng như đang mãn nguyện.
Một Dạ tiệc thành công ngoài mong đợi. Chúc mừng văn thi sĩ Vân Hà và Phu quân.
NDAT - GA
22/1/2026
Trong lịch sử Việt Nam, các năm Bính Ngọ (chu kỳ 60 năm một lần) thường gắn liền với những bước ngoặt quan trọng về chính trị, quân sự và văn hóa. Dưới đây là những năm Bính Ngọ tiêu biểu.
1. Năm Bính Ngọ 946:
Thời kỳ hậu Ngô Quyền
Sau khi Ngô Quyền mất (944), năm 946 là giai đoạn đất nước rơi vào tình trạng bất ổn do cuộc tranh giành quyền lực giữa các con của Ngô Quyền và Dương Tam Kha.
Đây là giai đoạn mào đầu cho loạn 12 sứ quân, buộc lịch sử phải chờ đợi sự xuất hiện của Đinh Bộ Lĩnh để thống nhất lại giang sơn vào năm 968.
Các đặc điểm nổi bật trong năm này bao gồm:
a. Sự bất ổn của bộ máy trung ương
Dương Tam Kha chiếm ngôi: Sau khi Ngô Quyền mất, Dương Tam Kha (anh/em vợ Ngô Quyền) đã cướp ngôi của cháu là Ngô Xương Ngập. Năm 946 nằm trong giai đoạn Dương Tam Kha xưng là Dương Bình Vương, trực tiếp điều hành triều đình tại Cổ Loa.
Mâu thuẫn nội tộc: Sự tiếm quyền này gây ra sự rạn nứt nghiêm trọng trong giới quý tộc và tướng lĩnh trung thành với nhà Ngô. Ngô Xương Ngập phải bỏ trốn về Nam Sách (Hải Dương), tạo nên sự chia rẽ sâu sắc ngay tại trung tâm quyền lực.
b. Mầm mống của loạn 12 sứ quân
Sự trỗi dậy của các thế lực địa phương: Do triều đình trung ương tại Cổ Loa không còn đủ uy tín và sức mạnh để kiểm soát toàn bộ lãnh thổ, các hào trưởng địa phương bắt đầu tự xây dựng lực lượng riêng.
Hỗn loạn kéo dài: Năm 946 chính là giai đoạn "mào đầu" cho tình trạng phân rã của đất nước. Việc Dương Tam Kha không thể thu phục được lòng người đã khiến các thế lực cát cứ nổi lên mạnh mẽ hơn, dẫn đến sự hình thành của các sứ quân và đẩy đất nước vào cảnh loạn lạc kéo dài suốt 20 năm sau đó.
c. Vị thế của quốc gia mới độc lập
Dù tình hình nội bộ rối ren, Việt Nam lúc này vẫn giữ được nền độc lập tự chủ vừa giành lại được sau trận Bạch Đằng (938). Tuy nhiên, năm 946 cho thấy một bài học lịch sử về sự nguy hiểm của việc tranh giành ngôi báu khi nền móng quốc gia chưa thực sự vững chắc.
Tóm lại, năm Bính Ngọ 946 không phải là một năm thịnh trị mà là khúc dạo đầu của một thời kỳ khủng hoảng chính trị lớn trong lịch sử Việt Nam thế kỷ X.
2. Năm Bính Ngọ 1066:
Đổi tên nước thành Đại Việt
Trong lịch sử Việt Nam, năm Bính Ngọ 1066 (năm Chương Thánh Gia Khánh thứ 8) dưới triều vua Lý Thánh Tông là một dấu mốc đặc biệt quan trọng với những sự kiện định danh dân tộc và củng cố niềm tin tâm linh.
a. Đổi tên nước thành Đại Việt
Đây là sự kiện quan trọng nhất của năm 1066, có ý nghĩa lịch sử sâu sắc:
Sự kiện: Vua Lý Thánh Tông quyết định đổi quốc hiệu từ Đại Cồ Việt (có từ thời Đinh Bộ Lĩnh) thành Đại Việt.
Ý nghĩa: Tên gọi này thể hiện sự tự tôn dân tộc, khẳng định vị thế một quốc gia độc lập, hùng mạnh và ngang hàng với các đế chế phương Bắc. Quốc hiệu Đại Việt đã gắn liền với những thời kỳ huy hoàng nhất của các triều đại Lý, Trần, Lê và tồn tại bền vững suốt 738 năm (đến năm 1804).
b. Xây dựng tháp Báo Thiên - "An Nam tứ đại khí"
Năm 1066 cũng ghi dấu sự phát triển rực rỡ của Phật giáo và kiến trúc thời Lý:
Sự kiện: Vua Lý Thánh Tông cho khởi công xây dựng cây tháp lớn tại chùa Báo Thiên (nay thuộc khu vực Nhà thờ Lớn Hà Nội).
Đặc điểm: Tháp cao 12 tầng (khoảng 70m), đỉnh tháp đúc bằng đồng. Cùng với đỉnh tháp này, các báu vật khác sau này được dân gian xếp vào nhóm "An Nam tứ đại khí" (4 quốc bảo lớn của Việt Nam thời trung đại). Đây là biểu tượng cho sự thịnh trị và sự kết hợp hài hòa giữa quyền lực nhà nước và tôn giáo.
c. Sự kiện thiên văn: Sao chổi Halley xuất hiện
Sự kiện: Theo sử sách ghi lại, vào tháng 3 năm Bính Ngọ 1066, một ngôi sao lớn (sao chổi) đã xuất hiện trên bầu trời Thăng Long.
Ghi chú: Khoa học hiện đại xác nhận đây chính là lần xuất hiện của Sao chổi Halley. Trong bối cảnh thời bấy giờ, điềm báo này được coi là sự thông báo về những biến động lớn hoặc sự ra đời của những quyết sách vĩ đại (như việc đổi tên nước).
d. Ổn định và thịnh trị
Năm 1066 nằm trong giai đoạn hoàng kim của nhà Lý. Đất nước thái bình, kinh tế nông nghiệp phát triển mạnh mẽ, đời sống nhân dân ấm no. Sự ổn định này là tiền đề giúp Lý Thánh Tông xây dựng quân đội hùng mạnh để bảo vệ biên giới và mở mang bờ cõi về phía Nam sau này.
Tóm lại, năm Bính Ngọ 1066 là năm của sự định danh và tự cường, khi cái tên Đại Việt chính thức vang lên trên bản đồ thế giới, đánh dấu một kỷ nguyên mới của dân tộc.
3. Năm Bính Ngọ 1126:
Củng cố vương triều Lý
Đây là giai đoạn nhà Lý tiếp tục củng cố bộ máy quan lại và duy trì các chính sách an dân, khuyến nông vốn là đặc trưng của thời kỳ này.
Năm Bính Ngọ 1126 (năm Thiên Phù Duệ Vũ thứ 7) dưới triều vua Lý Nhân Tông là một giai đoạn chuyển giao quan trọng, ghi dấu sự chuẩn bị cuối cùng cho việc duy trì sự thịnh trị của nhà Lý trước khi vị vua này qua đời.
Các đặc điểm nổi trội trong năm này bao gồm:
a. Sự kiện ngoại giao và lãnh thổ
Đòi lại đất đã mất: Đây là giai đoạn nhà Lý kiên trì đấu tranh đòi lại những vùng đất bị nhà Tống chiếm giữ sau cuộc chiến tranh Tống - Việt (1075–1077).
Bối cảnh khu vực: Trong năm này, phương Bắc chứng kiến sự kiện Tĩnh Khang chi biến (quân Kim đánh chiếm Biện Kinh, bắt sống vua Tống). Tận dụng sự suy yếu của nhà Tống, nhà Lý đã củng cố biên giới và khẳng định vị thế độc lập của Đại Việt.
b. Chuẩn bị sự kế vị (Truyền ngôi cho cháu)
Lập Thái tử: Do không có con trai nối dõi, vua Lý Nhân Tông đã chọn con của người em trai (Sùng Hiền hầu) là Lý Dương Hoán làm con nuôi để nối nghiệp.
Dấu ấn thịnh thế: Năm 1126 là năm áp chót trong kỷ lục trị vì 56 năm của Lý Nhân Tông - vị vua ở ngôi lâu nhất lịch sử Việt Nam. Triều đình tập trung duy trì sự ổn định xã hội và các chính sách "văn trị" rực rỡ đã được xây dựng từ trước.
c. Phát triển văn hóa và Phật giáo
Dấu ấn kiến trúc: Nhà Lý tiếp tục duy trì việc xây dựng chùa chiền và tháp lớn. Đây là thời kỳ tinh thần Phật giáo hòa quyện sâu sắc với đời sống chính trị, giúp duy trì sự đoàn kết và an định trong nhân dân.
Khoa cử: Mặc dù không có kỳ thi lớn diễn ra chính thức trong năm này, nhưng tinh thần giáo dục và tuyển chọn người tài theo nếp cũ vẫn được đề cao, chuẩn bị đội ngũ quan lại cho triều đại kế tiếp.
Tóm lại, năm Bính Ngọ 1126 là năm của sự ổn định cuối triều Nhân Tông, một giai đoạn chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt nhân sự và ngoại giao để giữ vững nền thái bình thiên hạ cho Đại Việt.
4. Năm Bính Ngọ 1186:
Biến động cuối thời Lý
Trong lịch sử Việt Nam, năm Bính Ngọ 1186 (năm Trinh Phù thứ 11) dưới triều vua Lý Cao Tông là một năm đánh dấu sự bắt đầu suy yếu của nhà Lý, khi những dấu hiệu về một triều đại đang dần mất kiểm soát hiện rõ qua các hành động của người đứng đầu đất nước.
a. Sự sa đọa của vua Lý Cao Tông
Đây là đặc điểm nổi trội và mang tính bước ngoặt tiêu cực nhất trong năm này:
Mê đắm hưởng lạc: Theo sử sách ghi lại, từ năm 1186, vua Lý Cao Tông bắt đầu sa vào con đường chơi bời vô độ, thích nghe nhạc khúc u sầu và xây dựng các công trình cung điện xa hoa.
Bỏ bê chính sự: Việc nhà vua không chú trọng việc triều chính đã tạo cơ hội cho giới quan lại tham nhũng, hà hiếp nhân dân. Đây chính là mầm mống dẫn đến các cuộc khởi nghĩa của dân nghèo và sự trỗi dậy của các thế lực cát cứ địa phương trong những năm sau đó.
b. Sự biến động về nhân sự triều đình
Thái úy Tô Hiến Thành qua đời (trước đó vài năm): Đến năm 1186, sự thiếu vắng một vị quan đại thần cương trực và tài năng như Tô Hiến Thành (mất năm 1179) đã bộc lộ rõ hậu quả. Triều đình thiếu người đủ uy tín để răn đe nhà vua và duy trì kỷ cương phép nước.
Quyền thần lộng hành: Một số quan lại bắt đầu nảy sinh tâm lý tư lợi, làm suy yếu niềm tin của dân chúng vào vương triều.
c. Tình trạng xã hội và điềm báo
Lòng dân bất an: Sự hưởng lạc của tầng lớp trên tương phản hoàn toàn với đời sống ngày càng khó khăn của người dân lao động.
Dấu hiệu suy tàn: Sử cũ thường chép lại các hiện tượng lạ hoặc các sự kiện nhỏ trong năm này như những điềm báo cho sự kết thúc của một giai đoạn thịnh trị lâu dài từ thời Lý Thánh Tông và Lý Nhân Tông.
d. Bối cảnh chung
Mặc dù đất nước chưa rơi vào cảnh loạn lạc ngay lập tức trong năm 1186, nhưng đây được coi là "điểm khởi đầu cho sự trượt dài". Sau năm Bính Ngọ này, nhà Lý chính thức bước vào thời kỳ suy vong không thể cứu vãn, dẫn đến cuộc chuyển giao quyền lực sang nhà Trần vào năm 1225.
Tóm lại, năm Bính Ngọ 1186 không phải là một năm của những chiến công hay cải cách, mà là một "nốt trầm buồn" báo hiệu sự lụi tàn của một trong những vương triều rực rỡ nhất lịch sử Việt Nam.
5. Năm Bính Ngọ 1246:
Củng cố vương triều và khoa cử
Năm Bính Ngọ 1246 (năm Thiên Ứng Chính Bình thứ 15) dưới triều vua Trần Thái Tông là một năm quan trọng với nhiều cải cách về giáo dục, quân sự và hành chính nhằm củng cố nền móng của vương triều Trần:
a. Cải cách giáo dục và khoa cử
Đây là mốc thời gian then chốt định hình hệ thống tuyển chọn nhân tài cho đất nước:
Định lệ thi Thái học sinh: Nhà Trần chính thức đặt lệ thi Thái học sinh (sau này gọi là thi Tiến sĩ) định kỳ 7 năm một lần.
Chuẩn hóa học vị: Sự kiện này giúp ổn định việc học tập và thi cử, đảm bảo nguồn quan lại có thực tài cho bộ máy nhà nước thay vì chỉ dựa vào con em quý tộc. (Lưu ý: Sang năm sau - Đinh Mùi 1247, nhà Trần mới bắt đầu đặt danh hiệu Tam khôi gồm Trạng nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa).
b. Củng cố và tổ chức quân đội
Nhà Trần thực hiện các bước chuẩn bị lực lượng quân sự tinh nhuệ, tiền đề cho các thắng lợi chống ngoại xâm sau này:
Định quy chế các quân: Vào tháng 2 năm 1246, vua Trần Thái Tông ban định quy chế cho các đơn vị quân đội.
Tuyển chọn binh sĩ: Nhà vua cho chọn những người khỏe mạnh, có năng lực thực sự để sung vào các quân hiệu như Tứ thiên, Tứ thánh, Tứ thần (các đơn vị quân cấm vệ bảo vệ kinh thành và hoàng cung).
c. Cải cách hành chính
Lệ khảo công: Nhà Trần định lệ cứ 15 năm khảo công một lần để đánh giá năng lực và thành tích của quan lại. Dựa trên kết quả này, triều đình sẽ quyết định việc thăng chức, giáng chức hoặc bãi miễn quan lại, giúp nâng cao hiệu quả điều hành của bộ máy hành chính.
Những quyết sách trong năm Bính Ngọ 1246 cho thấy tầm nhìn chiến lược của vua Trần Thái Tông trong việc xây dựng một quốc gia Đại Việt hưng thịnh, chú trọng cả văn trị (giáo dục) lẫn võ công (quân sự).
6. Năm Bính Ngọ 1786:
Tây Sơn tiến quân ra Bắc
Đây là mốc son chói lọi trong lịch sử dân tộc khi anh hùng áo vải Nguyễn Huệ chỉ huy quân Tây Sơn tiến ra Bắc Hà, đánh bại quân Trịnh, lật đổ nền thống trị kéo dài gần 300 năm của các chúa Trịnh, xóa bỏ ranh giới sông Gianh chia cắt đất nước kéo dài nhiều thế kỷ.
Năm Bính Ngọ 1786 là một cột mốc rúng động trong lịch sử Việt Nam với những sự kiện làm xoay chuyển hoàn toàn cục diện chính trị lúc bấy giờ.
a. Cuộc tiến quân ra Bắc "Thần tốc" của Nguyễn Huệ
Đây là sự kiện quan trọng nhất. Dưới danh nghĩa "Phù Lê diệt Trịnh", quân Tây Sơn do Nguyễn Huệ chỉ huy đã tiến quân ra Bắc Hà. Chỉ trong thời gian cực ngắn, quân Tây Sơn đã tiêu diệt cơ nghiệp hơn 200 năm của chúa Trịnh, chiếm được thành Thăng Long.
b. Sự sụp đổ của quyền lực Chúa Trịnh
Trịnh Tông (Trịnh Khải) thất bại và tự sát trên đường bị áp giải, đánh dấu sự chấm dứt hoàn toàn thời kỳ "Vua Lê chúa Trịnh" át quyền kéo dài hàng thế kỷ. Sự kiện này mở ra cơ hội thống nhất đất nước sau hàng trăm năm chia cắt Đàng Trong - Đàng Ngoài.
c. Cuộc hội ngộ lịch sử giữa Nguyễn Huệ và Vua Lê Hiển Tông
Sau khi lấy được Thăng Long, Nguyễn Huệ đã vào cung yết kiến Vua Lê Hiển Tông, trao trả quyền lực cho nhà Lê. Để thắt chặt tình giao hảo, Vua Lê đã gả Công chúa Ngọc Hân cho Nguyễn Huệ. Đây là một trong những mối tình nổi tiếng nhất trong sử Việt.
d. Biến động lớn ở phía Nam
Trong khi Nguyễn Huệ bận rộn ở Bắc Hà, tại vùng đất phía Nam, lực lượng của Nguyễn Ánh bắt đầu có những bước hồi phục và củng cố thế lực sau những thất bại trước đó, chuẩn bị cho cuộc đối đầu dài hơi với nhà Tây Sơn sau này.
Tóm lại, năm 1786 là năm của những cú sốc quân sự và thay đổi thể chế kinh điển, khi bản đồ quyền lực của Việt Nam được vẽ lại gần như hoàn toàn bởi thiên tài quân sự Nguyễn Huệ.
7. Năm Bính Ngọ 1846:
Những biến động cuối triều Thiệu Trị
Dưới thời vua Thiệu Trị, năm 1846 là giai đoạn triều đình phải tập trung đối phó với sự xâm nhập của các tàu chiến phương Tây và các cuộc nổi dậy cục bộ.
Hải chiến Đà Nẵng: Mặc dù trận chiến chính thức nổ ra vào năm sau (Đinh Mùi 1847), nhưng năm Bính Ngọ 1846 là thời điểm căng thẳng leo thang tột độ khi quân Pháp gây áp lực quân sự mạnh mẽ tại cửa biển Đà Nẵng, buộc triều đình nhà Nguyễn phải tăng cường phòng thủ nghiêm ngặt.
Hạn hán và sâu bệnh thời Nguyễn
Dưới triều vua Thiệu Trị, năm Bính Ngọ 1846 ghi nhận nhiều vùng ở miền Trung và miền Nam gặp khó khăn.
Sự kiện: Tình trạng hạn hán kéo dài kết hợp với nạn sâu bệnh tấn công lúa mẻ ở các tỉnh phía Nam. Tuy không dẫn đến thảm họa chết người hàng loạt, nhưng triều đình đã phải liên tục mở kho thóc cứu tế và miễn thuế cho dân các vùng bị thiệt hại nặng để ngăn chặn nạn đói bùng phát.
Tóm lại, năm 1846 dù không có một "đại nạn đói" mang tên Bính Ngọ, nhưng năm 1846 vẫn là cột mốc gây ám ảnh nhất về sự đói kém do thiên tai (lụt lội) trong lịch sử cận đại Việt Nam.
8. Năm Bính Ngọ 1906:
Phong trào Duy Tân và bùng nổ dân trí
Năm 1906 đánh dấu sự trỗi dậy mạnh mẽ của khuynh hướng dân chủ tư sản tại Việt Nam với Phong trào Duy Tân.
Sự kiện: Các sĩ phu yêu nước như Phan Châu Trinh, Huỳnh Thúc Kháng khởi xướng cuộc vận động đổi mới về văn hóa, giáo dục và kinh tế với khẩu hiệu "Khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân sinh".
Biến cố: Miền Bắc trải qua trận "Lụt năm Bính Ngọ" lịch sử, gây thiệt hại nặng nề cho đời sống nhân dân.
Trận "Đại hồng thủy" ở Bắc Bộ
Đây là năm thiên tai kinh hoàng nhất liên quan đến năm Bính Ngọ trong ký ức dân gian miền Bắc.
Thiên tai: Một trận lụt lịch sử với mưa lớn kéo dài khiến mực nước sông Hồng và sông Thái Bình dâng cao cực hạn.
Hậu quả: Nước làm ngập lụt diện rộng tại 20 trên tổng số 25 tỉnh miền Bắc lúc bấy giờ. Đê điều bị vỡ hàng loạt, mùa màng mất trắng, gia súc chết hàng loạt, dẫn đến nạn đói cục bộ kéo dài tại các vùng trũng.
Chứng tích văn học: Nhà thơ Trần Tế Xương (Tú Xương) đã ghi lại thảm cảnh này trong bài thơ Lụt năm Bính Ngọ, mô tả cảnh "Ruộng hóa ra sông cỏ vật vờ", "Bát gạo Đồng Nai kinh chuyện cũ" để nói về sự khan hiếm lương thực và giá gạo đắt đỏ.
9. Năm Bính Ngọ 1966:
Kháng chiến chống Mỹ quyết liệt
Trong bối cảnh chiến tranh Việt Nam leo thang, năm 1966 là năm của những lời kêu gọi lịch sử và các chiến dịch quân sự quan trọng.
Lời kêu gọi của Bác Hồ: Ngày 17/7/1966, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra lời kêu gọi toàn dân chống Mỹ cứu nước với câu nói bất hủ: "Không có gì quý hơn độc lập, tự do".
Chiến sự: Diễn ra Chiến dịch Sa Thầy (Tây Nguyên) chống lại quân đội Hoa Kỳ và phong trào đấu tranh "76 ngày đêm làm chủ thành phố Đà Nẵng" của quân dân đất Quảng.
Hành quân Tết: Sự kiện Trung đoàn pháo cao xạ 210 thực hiện cuộc hành quân thần tốc vượt cầu Hàm Rồng ngay trong Tết Bính Ngọ để bảo vệ bầu trời Tổ quốc.
Đói kém do chiến tranh leo thang
Năm 1966 không phải là năm mất mùa do thiên tai nhưng là thời điểm cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống nhân sinh.
Bối cảnh: Đế quốc Mỹ mở rộng ném bom phá hoại miền Bắc, nhắm vào các công trình thủy lợi (như đê điều, đập nước) để phá hoại sản xuất nông nghiệp.
Đời sống: Nhân dân phải sơ tán, việc canh tác gặp nhiều khó khăn dưới làn bom đạn. Lương thực được ưu tiên cho tiền tuyến, khiến đời sống người dân ở hậu phương rất thiếu thốn, phải ăn cơm độn ngô, khoai, sắn và sống theo chế độ tem phiếu nghiêm ngặt.
---------------
10. Năm Bính Ngọ 2026:
Cảnh báo về "Xích mã hồng dương"
Theo một số quan điểm văn hóa dân gian và dự báo hiện tại, năm 2026 (Bính Ngọ) được nhắc đến như một năm cần đề phòng các biến động về thiên tai do năng lượng Hỏa quá mạnh (Xích mã hồng dương), có thể dẫn đến các đợt nắng nóng kỷ lục hoặc cháy rừng diện rộng. Tuy nhiên, đây vẫn là những dự báo mang tính chất tham khảo, đòi hỏi sự chuẩn bị chủ động từ các cơ quan phòng chống thiên tai.
2) Ðể rút ra danh sách của NSGM (unsubscribe),
xin gửi email về GiaoMua2025@gmail.com
3. Mọi chi tiết, thể lệ, thắc mắc, xin gửi về:
GiaoMua2025@gmail.com
4. Mọi bài vở, đóng góp, xin gửi về:
GiaoMua2025@gmail.com
Nguyệt San Giao Muà
Homepage: http://www.GiaoMuạcom
Thể lệ gửi bài cho Nguyệt San Giao Muà:
Mong bạn gửi Bài cho GM theo cách này là tốt nhất :
1. Dùng mẫu chữ Unicode
2. Viết Hoa chữ đầu của bài và bút hiệụ Ví dụ: Giọt Mưa Trên Lácủa NS Phạm Duy
3. Gửi bài ngay trong email (không kèm file), để cho BBT khỏi mất công download xuống để đọc
4. Gửi tất cả các bài trong 1 tháng 1 lần trong1 email, nếu tiện.
5. Bài vở xin gửi đến trước ngày 25 mỗi tháng
6. Mọi chi tiết, thể lệ, thắc mắc, xin gửi về: GiaoMua2025@gmail.com
Cám ơn bạn rất nhiều, vì nhân sự có hạn, BBT không thể ngồi đánh máy lại từng đề bài hay bút hiệụ
Merrifield, Virginia 22116
USA
Trang Nhà
